सुडानको कोर्दोफानमा असुरक्षाका कारण विस्थापन र नागरिक सेवामा संकट

काठमाडौँ — सुडानको कोर्दोफान क्षेत्रमा बढ्दो असुरक्षाका कारण नयाँ विस्थापनको लहर र स्वास्थ्य सेवा लगायत नागरिक पूर्वाधारमा ठूलो संकट उत्पन्न भएको संयुक्त राष्ट्र संघका मानवतावादी कार्यकर्ताहरूले सोमबार जानकारी दिएका छन्।

संयुक्त राष्ट्र संघको मानवतावादी समन्वय कार्यालय (OCHA) का अनुसार यहाँका सामान्य नागरिकहरूले अत्यन्तै भयानक मूल्य तिर्नुपरेको छ। कार्यालयले जनाएको छ, “साउथ कोर्दोफान राज्यको डिलिङ शहरमा गत शुक्रबार सुडान डाक्टर नेटवर्कले जानकारी दिएको छ कि लगातार गोला–बारुदको आक्रमणका कारण तीनवटा प्रमुख अस्पताल बन्द भएका छन् र चार डाक्टरको मृत्यु भएको छ। निरन्तर असुरक्षा र नाकाबन्दी जस्ता अवस्था सहरभित्र फँसेका नागरिकको जीवन–रक्षात्मक सहयोगमा पहुँचलाई गम्भीर रूपमा सीमित पारेको छ।”

OCHA का अनुसार साउथ कोर्दोफानको सिक्स माउन्टेन्स क्षेत्रस्थित कार्टला बजारमा आइतबार भएको आक्रमणमा पाँच जना सामान्य नागरिक मारिएका छन् भने १३ जना घाइते भएका छन्।

अन्तर्राष्ट्रिय आप्रवासन संस्था (IOM) ले जनाएको छ कि गत हप्तामा साउथ कोर्दोफानको अबास्सिया र राज्य राजधानी काडुग्लीबाट २,२०० भन्दा बढी मानिस विस्थापित भएका छन् र ह्वाइट नाइल राज्यतर्फ जाँदै छन्। स्थानीय साझेदारहरूले जनाए अनुसार उत्तर कोर्दोफानबाट विस्थापित परिवारहरू अझै गेडारेफ, खार्तुम र रिभर नाइल राज्यमा आइरहेका छन्।

संयुक्त राष्ट्रका सुडानका आवासीय र मानवतावादी संयोजक डेनिज ब्राउनले गत हप्तामा नर्दर्न राज्यको अल अफाड शिविरमा मूल्यांकन टोलीको नेतृत्व गरेकी थिइन्। अधिकारीहरूले जनाएको छ कि शिविरले ३,००० घरधुरीको पूर्ण क्षमता पुरा गरेको छ र दैनिक ६०–८० नयाँ परिवार डार्फुर र कोर्दोफान क्षेत्रबाट आइरहेका छन्।

मूल्यांकनले देखाएको छ कि शिविरमा केवल १०० मात्र शौचालय सञ्चालनयोग्य छन्, जबकि अनुमानित आवश्यक शौचालय संख्या ८०० थियो।

OCHA का अनुसार स्थानीय अधिकारीहरूले जानकारी दिएका छन् कि नर्दर्न राज्यभरि करिब ८०,००० विस्थापित परिवार बसाइँ सरेका छन्, जसले खाद्य, स्वास्थ्य, पानी, शिक्षा र सरसफाइ सेवामा गम्भीर दबाब सिर्जना गरेको छ र महिलाहरू, बालबालिका, वृद्ध र अपांग व्यक्तिहरू जोखिममा परेका छन्।

कार्यालयले सबै पक्षलाई तत्काल नागरिक र नागरिक पूर्वाधारमाथि आक्रमण रोक्न, अन्तर्राष्ट्रिय मानवतावादी कानूनको सम्मान गर्न र मानवतावादी सहायता छिटो, सुरक्षित, अवरोधरहित र निरन्तर पुग्ने सुनिश्चित गर्न आह्वान गरेको छ।

संयुक्त राष्ट्र महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसका प्रवक्तास् स्टेफाने डुजार्रिकले भने कि महासचिवका व्यक्तिगत दूत राम्ताने लामाम्रा काइरोमा बिहीबारसम्म पाँचौं सुडान कन्सल्टेटिभ समूहको बैठकमा सहभागी छन्, जसले सुडानमा शान्ति प्रक्रिया अघि बढाउन अन्तर्राष्ट्रिय समन्वय र पुनःसंलग्नता सुनिश्चित गर्ने अवसर प्रदान गर्नेछ।

OCHA ले मानवतावादी साझेदारहरूले जीवन–रक्षात्मक सहयोग विस्तार गर्न र सुडानमा अझ गहिरो मानवतावादी संकट टार्न थप कोष उपलब्ध गराउन तत्काल आह्वान गरेको छ।

OCHA का अनुसार, “सन् २०२६ मा हाम्रा साझेदारहरूले २.९ अर्ब अमेरिकी डलरको मानवतावादी आवश्यकताका योजना अन्तर्गत २० मिलियन मानिसलाई सहयोग पुर्‍याउने लक्ष्य राखेका छन्।”