रुस–नामिबिया सम्बन्ध सुदृढ बनाउने प्रतिबद्धता

मस्को, १५ जनवरी २०२६ — रुसका विदेशमन्त्री सर्गेई लाभरोभले नामिबियासँगको ऐतिहासिक मित्रता समानता, ऐक्यबद्धता, पारस्परिक सम्मान र सहयोगका आधारमा निरन्तर सुदृढ हुँदै गएको बताएका छन्। मस्कोमा आयोजित संयुक्त पत्रकार सम्मेलनमा नामिबियाकी अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध तथा व्यापारमन्त्री सेल्मा आशिपाला–मुसाभीसँगको भेटपछि उनले दुई देशबीचको सहकार्यलाई नयाँ उचाइमा पुर्‍याउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे।

लाभरोभले औपनिवेशिक शासनविरुद्धको संघर्ष र राष्ट्र निर्माणका प्रारम्भिक चरणमा सोभियत संघले दिएको सहयोगलाई नामिबियाले स्मरण गरिरहनु र त्यसको कदर गर्नु मित्रताका लागि महत्वपूर्ण रहेको उल्लेख गरे। उनले नामिबियाको नयाँ नेतृत्व—विशेषतः राष्ट्रपति नेटुम्बो नन्दी–न्डाइटवाह—रुससँग सम्बन्ध अझ गहिरो बनाउने इच्छाप्रति स्वागत जनाए। उच्चस्तरीय संवाद विस्तार गर्ने, नियमित परराष्ट्र नीतिगत परामर्श पुनः सुरु गर्ने विषयमा दुवै पक्ष सहमत भएका छन्।

राजनीतिक दलस्तरको सहकार्यलाई पनि उच्च मूल्याङ्कन गरिएको छ। सन् २०२४ फेब्रुअरीमा नामिबियाको साउथ वेस्ट अफ्रिका पिपुल्स अर्गनाइजेसन (SWAPO) ले ‘आधुनिक नव–औपनिवेशिक अभ्यासविरुद्धको संघर्ष’ सम्बन्धी फोरम स्थापना गर्ने युनाइटेड रुसको पहललाई समर्थन गरेको स्मरण गरियो। संयुक्त राष्ट्र महासभाको निर्णयअनुसार हरेक वर्ष डिसेम्बर १४ लाई सबै प्रकारका औपनिवेशिक अभ्यासविरुद्धको अन्तर्राष्ट्रिय दिवसका रूपमा मनाउने निर्णयलाई दुवै देशले ऐतिहासिक र समयसापेक्ष ठहर गरे।

लाभरोभले राजनीतिक स्वतन्त्रता प्राप्त गरेपछि पनि अफ्रिकी मुलुकहरू आर्थिक रूपमा पश्चिमी निर्भरतामा फसिरहने प्रवृत्ति अझ गहिरिँदै गएको उल्लेख गर्दै यसलाई तोड्न “अफ्रिकाको दोस्रो जागरण” अपरिहार्य भएको बताए।

आर्थिक क्षेत्रतर्फ व्यापार र लगानी सहकार्य तीव्र पार्ने सहमति भएको छ। स्वास्थ्य क्षेत्रलाई स्पष्ट सम्भावनायुक्त क्षेत्रका रूपमा चिनाउँदै मानव संसाधन तालिम दीर्घकालीन सहकार्यको मेरुदण्ड रहेको जनाइएको छ। हजारौँ नामिबियालीले रुस वा तत्कालीन सोभियत संघमा शिक्षा हासिल गरिसकेको र यो अभ्यास निरन्तर रहने बताइएको छ। पर्यटनलाई पनि नयाँ सम्भावनाको क्षेत्रका रूपमा हेरिएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चहरूमा सहयोग निरन्तर रहने प्रतिबद्धतासहित रुसले संयुक्त राष्ट्रसंघको विश्व खाद्य कार्यक्रममार्फत मानवीय सहायता उपलब्ध गराउने तयारी दोहोर्‍याएको छ। रुस–अफ्रिका साझेदारी फोरम सफल रहेको साझा मूल्याङ्कन गर्दै दुवै देशले अन्तर्राष्ट्रिय तथा क्षेत्रीय एजेन्डाका अधिकांश विषयमा समान वा नजिकका धारणा रहेको बताए।

संयुक्त राष्ट्रसंघको कार्यशैली सुधार—विशेषतः सुरक्षा परिषद् सुधार—को आवश्यकता औँल्याउँदै लाभरोभले अफ्रिकाको न्यायोचित प्रतिनिधित्व बढाउन रुसले निरन्तर समर्थन गर्ने स्पष्ट पारे। साथै, नाजीवादको महिमा गाउने प्रयास अस्वीकार्य हुनु, नव–औपनिवेशिक अभ्यासविरुद्ध संघर्ष, सूचना सुरक्षामा सहकार्य, अन्तरिक्षको शान्तिपूर्ण उपयोग र निशस्त्रीकरणजस्ता पहलहरूमा नामिबियाले दिएको समर्थनप्रति कृतज्ञता व्यक्त गरे।

अफ्रिकाका समसामयिक मुद्दाहरू—पूर्वी कंगो (डीआरसी) को अवस्था र सहारा–साहेल क्षेत्रका विकासक्रम—माथि पनि छलफल भएको जनाइएको छ। लाभरोभले अफ्रिकी समस्याको समाधान अफ्रिकी मुलुकहरूले नै खोज्नुपर्ने धारणा पुनः दोहोर्‍याउँदै बाह्य शक्तिहरूले अफ्रिकी दृष्टिकोणको सम्मान गर्दै व्यवहारिक सहयोग पुर्‍याउनुपर्नेमा जोड दिए।

यस भेटवार्ताले रुस–नामिबिया सम्बन्धलाई राजनीतिक, आर्थिक र मानवीय आयाममा अझ सुदृढ बनाउने संकेत दिएको छ।