पोआओदेखि शनचनसम्म : चीनले भन्यो– ‘विश्वसँग अवसर साझा गर्नु हाम्रो अपरिवर्तनीय प्रतिबद्धता हो’

चीन । विश्वव्यापी अनिश्चितता, भूराजनीतिक द्वन्द्व र व्यापार संरक्षणवादको बीचमा यो वर्षको पोआओ एसिया फोरम विश्वको ध्यान केन्द्र बनेको छ। ६० भन्दा बढी देश तथा क्षेत्रबाट करिब २००० प्रतिनिधिको सहभागिता रहेको यस वर्षको फोरमको महत्त्व अरू वर्षभन्दा विशेष छ। यो चीनको ‘पन्ध्रौँ पञ्चवर्षीय योजना’ को शुरुवाती वर्षमा आयोजना भएको मात्र होइन, हाइनान स्वतन्त्र व्यापार बन्दरगाहको सीमा सुरक्षा बन्द सञ्चालनको दिनसँग पनि मेल खान्छ, र फोरमको स्थापनाको २५औँ वार्षिकोत्सव पनि हो।

फोरमको विषयवस्तु थियो– ‘साझा भविष्यको निर्माण: नयाँ परिस्थिति, नयाँ अवसर, नयाँ सहकार्य’। यो विषयवस्तुले बढ्दो तनाव र कमजोर विश्व अर्थतन्त्रको बीचमा आशाको सन्देश दिएको छ। ‘उच्चस्तरीय खुलापन’ प्रतिनिधिको मुखबाट बारम्बार उच्चारण हुने शब्द बन्यो।

फोरममा चीनले ‘साझा भविष्य’ निर्माणका लागि चारवटा ठोस प्रस्ताव राख्यो :

· द्वन्द्व र टकरावलाई त्यागेर शान्ति र सुरक्षाको सुन्दर भविष्यको सिर्जना
· बन्द र एकलपनालाई त्यागेर सहकार्य र साझा जीतको सुन्दर भविष्यको सिर्जना
· शक्तिको दुरुपयोग र अत्याचारलाई त्यागेर निष्पक्षता र न्यायको सुन्दर भविष्यको सिर्जना
· शंका र दूरीलाई त्यागेर आपसी सम्मान र विश्वासको सुन्दर भविष्यको सिर्जना

यी प्रस्तावले सहभागीबीच व्यापक समर्थन पाएको छ। धेरै अन्तर्राष्ट्रिय अतिथिले औंल्याएअनुसार, पोआओमा प्रस्तुत ‘चिनियाँ योजना’ देखि चीनले प्रस्तुत गरेको शृङ्खलाबद्ध विश्वव्यापी पहलसम्म, ती सबैले एउटा मुख्य शब्दलाई स्पष्ट रूपमा रेखांकित गर्छ– ‘खुलापन’।

चीनको १५ औँ पञ्चवर्षीय योजनामा उच्चस्तरीय खुलापन विस्तार गर्ने बारे समर्पित अध्याय समावेश छ। आगामी पाँच वर्षमा थप खुला चीनले विश्वलाई नयाँ अवसर दिने अपेक्षा गरिएको छ। १.४ अर्बभन्दा बढी जनसंख्या र विश्वको सबैभन्दा ठूलो र द्रुत गतिमा बढ्दो मध्यम आय समूह भएको चीनको घरेलु मागको सम्भावना अपार छ।

यस वर्षको सरकारी कार्य प्रतिवेदनले ‘बलियो घरेलु बजार निर्माणमा ध्यान केन्द्रित गर्ने’ लाई प्राथमिकता दिएको छ। विश्व व्यापार संगठनका पूर्व प्रमुख अर्थशास्त्री रोबर्ट कुपम्यानको विश्लेषण छ– ‘आगामी पाँच देखि दस वर्षमा, चीन विश्वव्यापी कारखानाबाट “माग केन्द्र” मा विकसित हुनेछ।’ न्यूजील्याण्डका पूर्व प्रधानमन्त्री सर जिम बोल्जरले पनि चिनियाँ युवा पुस्तालाई ‘अन्तर्राष्ट्रिय उपभोक्ता’ को संज्ञा दिँदै उनीहरूले विश्वव्यापी उपभोग प्रवृत्तिको नेतृत्व गर्ने धारणा राखे।

यस वर्षको फोरमले ‘विचारको भोज’ मात्र होइन, व्यावहारिक सहकार्यको पनि साक्षी बन्यो। आगामी नोभेम्बरमा चीनले शनचन (सियामेन) मा एपेकको ३३औँ अनौपचारिक नेतृत्व बैठक आयोजना गर्दैछ, जसले ‘एसिया-प्रशान्त समुदाय’ को निर्माणलाई ठोस रूपमा अगाडि बढाउने लक्ष्य राखेको छ।

पोआओदेखि शनचनसम्मको यो यात्राले एउटै सन्देश दिन्छ : विश्वसँग अवसर साझा गर्नु र साझा भविष्यको सिर्जना गर्नु चीनको अपरिवर्तनीय प्रतिबद्धता हो। बन्द र एकलपनाको विपरीत, चीनले आफ्नो ढोका झन् फराकिलो बनाउने र विश्वलाई थप स्थिरता, सहकार्य र विकासको मार्ग देखाउने संकेत गरेको छ।