चिनियाँ डाक्टरले स्कुलमै पत्ता लगाए : कम्बोडियाकी १० वर्षीया फु लिकालाई जन्मजात मुटु रोग, अब निःशुल्क उपचार

कम्बोडिया । दक्षिणपश्चिम कम्बोडियाको एक प्राथमिक विद्यालयमा चीन समर्थित ‘मेकङ बाल हृदय हेरचाह परियोजना’ अन्तर्गतका डाक्टरहरूले हृदय जाँच शिविर सञ्चालन गर्दा १० वर्षीया फु लिकालाई जन्मजात हृदय रोग रहेको पत्ता लागेको छ। उनी आफैं पनि यो जानकारीबाट अलिकति स्तब्ध भएकी थिइन्। सेतो सर्ट र नीलो स्कर्टको सामान्य विद्यालय पोशाकमा रहेकी लिका पहेंलो, दुब्लो र थकित देखिन्थिन्। उनको ओठ निलो, सक्रियता बढाउँदा अत्यधिक थकान र सास फेर्न कठिनाइको समस्या थियो। तर गरिबीका कारण उनका आमाबुबाले कहिल्यै उनको मुटु जाँच नगराएको हुँदा उनलाई यो रोग भएको थाहा थिएन।

रोग पत्ता लागेपछि निःशुल्क उपचार पाउने भएकामा उनी अत्यन्तै उत्साहित छिन्। लिकाले सिन्ह्वासँग भनिन्, ‘म अलिकति स्तब्ध छु, तर यो चुनौतीको सामना गर्न साहसी छु। मलाई विश्वास छ र डाक्टरहरूले मेरो रोगको उपचार गरून् भन्ने आशा गर्दछु।’ उनले मेकङ बाल हृदय हेरचाह परियोजनाले उपचारपछि उनलाई नयाँ स्वस्थ जीवन दिने विश्वास व्यक्त गरिन्। ‘चिनियाँ र कम्बोडियाली डाक्टरहरू कम्बोडियाली बालबालिकाको निःशुल्क उपचार गर्न आउनुभएकोमा धन्यवाद दिन चाहन्छु,’ उनले भनिन्।

मार्च ३० मा सुरु भएको यो परियोजना मेकङ इन्स्टिच्युटले कम्बोडिया र लाओसको स्वास्थ्य मन्त्रालयहरूसँगको घनिष्ठ साझेदारीमा कार्यान्वयन गरिरहेको छ। चिनियाँ चिकित्सा विज्ञान प्रतिष्ठान अन्तर्गत फुवाइ अस्पतालले प्राविधिक सहयोग प्रदान गरिरहेको छ। सन् २०२७ सम्म चल्ने यो परियोजनाले लगभग ५०,००० बालबालिकामा पहुँच पुर्याउने, कम्तीमा ७० बालबालिकाको उपचारमा सहयोग गर्ने, र कम्बोडिया तथा लाओस दुवै देशमा २३५ भन्दा बढी चिकित्सा पेशेवरहरूलाई तालिम दिने अपेक्षा गरिएको छ।

कम्बोडिया–चीन मैत्री प्रीह कोसमक अस्पतालका उपनिर्देशक टच खुनले सिन्ह्वासँग भने, ‘जन्मजात मुटु रोग भएका बालबालिकाको ज्यान बचाउनको लागि प्रारम्भिक पत्ता लगाउने र समयमै निदान गर्नु अत्यावश्यक छ। आज बिहान कम्पोङ प्रान्तका चार प्राथमिक विद्यालयमा भ्रमण गर्दा हामीले दुई जना बालबालिकामा जन्मजात मुटु रोग रहेको पत्ता लगायौं।’ उनले रोगको अवस्था अनुसार बिरामीहरूको फ्नोम पेन्हस्थित कम्बोडिया–चीन मैत्री अस्पताल वा चीनको फुवाइ अस्पतालमा उपचार हुने जानकारी दिए। ‘जन्मजात मुटु रोग भएका बालबालिकाको स्क्रिनिङ, निदान र उपचार पूर्णतया निःशुल्क छ। यो परियोजना कम्बोडियाली बालबालिकाको ज्यान बचाउनको लागि अत्यन्तै महत्वपूर्ण छ,’ उनले भने।

कम्पोङ प्रान्तीय शिक्षा, युवा तथा खेलकुद विभागको विद्यालय स्वास्थ्य कार्यालयकी प्रतिनिधि लोङ चानफिएक्ट्राले प्रान्तमा यो परियोजना कार्यान्वयन हुन पाउँदा खुसी व्यक्त गरिन्। ‘यो परियोजना कम्पोङ प्रान्तका साथै देशभरका बालबालिकाको स्वास्थ्यको लागि साँच्चै महत्वपूर्ण छ, किनभने मुटु समस्या भएकाहरूले योग्य चिकित्सकहरूबाट उचित उपचार प्राप्त गर्नेछन्,’ उनले भनिन्।

कम्पोङ सहरको हुन सेन वाट ट्रोयुय कोह प्राथमिक विद्यालयका प्रिन्सिपल सोर्न सारोनले चीनको चिकित्सा टोली कम्बोडियामा शिक्षक र विद्यार्थीको मुटु स्वास्थ्य जाँच्न आउनु खुसीको विषय भएको बताए। ‘यो आउटरिच परियोजना धेरै महत्वपूर्ण छ किनभने कहिलेकाहीँ आमाबुबालाई उनीहरूका बच्चालाई मुटु रोग छ कि छैन थाहा हुँदैन। डाक्टरहरू यसरी स्क्रिनिङ गर्दा उनीहरूलाई थाहा पाउन सकिन्छ,’ उनले सिन्ह्वासँग भने। उनले दक्षिणपूर्वी एसियाली मुलुकमा मुटु रोग भएका बालबालिकाको ज्यान बचाउनको लागि अत्यन्तै महत्वपूर्ण रहेको यो परियोजनाको लागि चीनलाई हार्दिक धन्यवाद व्यक्त गरे।

कम्बोडियाको स्वास्थ्य मन्त्रालयका सल्लाहकार तथा स्वास्थ्य महानिर्देशकका सहायक महानिर्देशक सोक चोरले प्रत्येक वर्ष करिब ३,००० देखि ४,००० बालबालिका हृदय रोग लिएर जन्मने अनुमान रहेको बताए। यस परियोजनाले कम्बोडियाका हजारौं बालबालिकाको जीवनमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउने विश्वास गरिएको छ।