खानीले धान्न नसकेको व्यापार घाटा : नामिबियाको फेब्रुअरीमा साढे पाँच अर्ब डलरको व्यापार घाटा, दक्षिण अफ्रिका मुख्य साझेदार

काठमाडौं । नामिबियाले गत फेब्रुअरी महिनामा ५.२ अर्ब नामिबियन डलर (करिब ३१ करोड ६० लाख अमेरिकी डलर) बराबरको व्यापार घाटा बेहोरेको छ। नामिबिया तथ्याङ्क एजेन्सी (एनएसए) ले बिहीबार सार्वजनिक गरेको पछिल्लो व्यापार विवरणअनुसार यो आँकडा अघिल्लो महिनाको तुलनामा तीव्र गिरावट हो, जतिबेला देशले व्यापार बचत दर्ता गरेको थियो। वार्षिक आधारमा हेर्दा पनि सन् २०२५ को फेब्रुअरीमा दर्ता भएको २.१ अर्ब नामिबियन डलरको घाटाको तुलनामा यो उल्लेख्य वृद्धि हो।

एनएसएका अनुसार फेब्रुअरी महिनामा दक्षिण अफ्रिका नामिबियाको सबैभन्दा ठूलो निर्यात गन्तव्यका रूपमा कायम रह्यो, जसले कुल निर्यातको ३७.८ प्रतिशत हिस्सा ओगटेको छ। दोस्रो स्थानमा जाम्बिया रह्यो, जसले १५.२ प्रतिशत निर्यात ग्रहण गरेको छ। यसैगरी, चीन, स्पेन र संयुक्त अरब इमिरेट्स पनि नामिबियाका प्रमुख निर्यात बजारको सूचीमा अटाएका छन्।

यस महिनामा नामिबियाका प्रमुख निर्यात वस्तुहरूमा खानीजन्य पदार्थको वर्चस्व रह्यो। गैरमौद्रिक सुन, हीरा, पेट्रोलियम तेल तथा आधारभूत धातुका अयस्क र धातु केन्द्रित निर्यातको अग्रपङ्क्तिमा रहे। शीर्ष पाँच निर्यात वस्तुहरूको सूचीमा माछा मात्र एक मात्र गैरखानीजन्य उत्पादनका रूपमा रह्यो।

आयाततर्फ पनि दक्षिण अफ्रिका नै नामिबियाको सबैभन्दा ठूलो स्रोत बजार बन्यो, जसले कुल आयातको ३६.७ प्रतिशत योगदान गरेको छ। दोस्रो स्थानमा चीन रह्यो, जसले १०.९ प्रतिशत आयात भित्र्यायो। जाम्बिया, बहराइन र ओमान पनि शीर्ष पाँच आयात स्रोतमा सूचीकृत भएका छन्।

पेट्रोलियम तेल आयातको सूचीको शीर्ष स्थानमा रह्यो, जसले कुल आयातको १७.६ प्रतिशत हिस्सा ओगटेको छ। निकेल अयस्क र धातु केन्द्रित ६.२ प्रतिशतको हिस्सासहित दोस्रो स्थानमा रह्यो भने व्यावसायिक मोटर सवारी साधन ४.१ प्रतिशतसहित तेस्रो स्थानमा रह्यो। यात्रुवाहक मोटर सवारी साधन र सिभिल इन्जिनियरिङ तथा ठेकेदारी उपकरण क्रमशः २.९ प्रतिशत र २.५ प्रतिशत हिस्सासहित चौथो र पाँचौं स्थानमा रहे।

एनएसएले समग्र व्यापार घाटाको बाबजुद पनि निर्यात आम्दानीमा योगदान गरिरहेको भन्दै माछालाई ‘महिनाको वस्तु’ घोषणा गरेको छ। एजेन्सीका अनुसार यस महिनामा नामिबियाले मुख्यतः जाम्बिया, स्पेन र इटालीतर्फ १.३ अर्ब नामिबियन डलर बराबरको माछा निर्यात गरेको थियो भने माछा आयात भने मुख्यतः दक्षिण अफ्रिका, अर्जेन्टिना र चिलीबाट जम्मा ३ करोड ६० लाख नामिबियन डलर बराबरको भएको थियो।