‘जंगली राज’को अन्त्य हुनैपर्छ : वाङ यी
काठमाडौं, २ मार्च : चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी केन्द्रीय समितिको राजनीतिक ब्युरो सदस्य तथा परराष्ट्रमन्त्री वाङ यीले रुसी समकक्षी सेर्गेई लाभरोभसँग टेलिफोन वार्ता गरेका छन्। रुसी परराष्ट्रमन्त्रीकै अनुरोधमा भएको सो वार्तामा इरानको पछिल्लो अवस्था र मध्यपूर्वमा बढ्दो तनावबारे छलफल भएको छ।
वार्तामा वाङ यीले इरानमाथि अमेरिका र इजरायलले गरेको संयुक्त सैन्य आक्रमणको कडा भर्त्सना गर्दै त्यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको घोर उल्लङ्घन भएको बताए। ‘इरान–अमेरिका वार्ताकै क्रममा इरानमाथि आक्रमण हुनु र एक सार्वभौम राष्ट्रका नेताको हत्या हुनु अस्वीकार्य छ,’ उनले भने, ‘यो कदमले अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धका आधारभूत मान्यतालाई नै ध्वस्त पारेको छ।’
चीनले संयुक्त राष्ट्र संघको बडापत्रको सिद्धान्तलाई सधैं समर्थन गर्दै आएको र अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा बल प्रयोगको विरोध गर्दै आएको उल्लेख गर्दै वाङ यीले इरानको अवस्थाबारे चीनको तीन बुँदे धारणा स्पष्ट पारे। पहिलो, तत्काल सैन्य कारबाही रोक्नुपर्छ। दोस्रो, तत्काल वार्ता र संवादको बाटोमा फर्किनुपर्छ। तेस्रो, एकलौटी कदमको संयुक्त रूपमा विरोध गर्नुपर्छ।
‘संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषको स्वीकृतिबिना सार्वभौम राष्ट्रमाथि आक्रमण गर्नु दोस्रो विश्वयुद्धपछि स्थापित शान्तिको जग नै कमजोर बनाउनु हो,’ वाङ यीले भने, ‘अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले ‘जंगली राज’ को युगमा फर्कन नदिन स्पष्ट सन्देश दिनुपर्छ।’
रुसी परराष्ट्रमन्त्री लाभरोभले अमेरिका–इजरायलको आक्रमणले मध्यपूर्वको स्थिरतालाई गम्भीर क्षति पु¥याएको बताउँदै यस विषयमा रुसको धारणा चीनसँग मिलेको उल्लेख गरे। उनले तत्काल युद्धविराम र कूटनीतिक वार्तामा फर्किन संयुक्त राष्ट्र तथा साङ्घाई सहयोग संगठनजस्ता मञ्चहरू मार्फत स्पष्ट सन्देश प्रवाहित गर्न चीनसँग समन्वय गर्ने बताए।
उल्लेखनीय छ, शनिबार अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि संयुक्त सैन्य आक्रमण गरी इरानका सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह अली खामेनीको हत्या गरेपछि मध्यपूर्वमा तनाव चरम उत्कर्षमा पुगेको छ। सोही घटनापछि चीनको आग्रहमा संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदको आकस्मिक बैठक बसेको थियो।
