समयपूर्व सेतो केशको कारण पोषणको कमी, केश कालो राख्न विज्ञको सुझाव
काठमाडौं । समयभन्दा पहिले नै केश सेतो हुनुलाई धेरैले उमेर बढ्दै गएको सङ्केतका रूपमा मात्र लिन्छन्। तर, चिकित्सकहरूका अनुसार यो पोषणको कमीको पनि प्रमुख सङ्केत हुनसक्छ। शरीरमा पर्याप्त पोषण नपुग्दा केशको जरासम्म पोषकतत्त्व पुग्न नसक्दा केश सेतो हुने जोखिम बढ्दछ।
विज्ञहरूका अनुसार सामान्यतया केश सेतो हुनु तीन प्रमुख पोषकतत्त्वको कमीको परिणाम हो। पहिलो, प्रोटिनको कमीले केश कमजोर, रुखो र पहेँलो हुनसक्छ। दोस्रो, तामा र फलामजस्ता सूक्ष्म पोषकतत्त्वको पर्याप्त आपूर्ति नहुँदा केशलाई कालो रङ दिने मेलानिनको उत्पादन घटेर सेतो हुने प्रक्रिया तीव्र हुन्छ। तेस्रो, भिटामिन बी समूहको कमीले केश झर्ने, सेतो हुने, रुखो र सुख्खा हुनेजस्ता समस्या आउन सक्छन्।
यी पोषणसम्बन्धी कारणबाहेक मानसिक तनाव, वंशाणुगत कारण र शारीरिक रोगका कारणले पनि केश सेतो हुनसक्छ। युवा उमेरमा नै केश सेतो हुनुमा वंशाणु, पेटको रोग, मुटुरोग, मानसिक तनाव, निद्राको कमी र शारीरिक निष्क्रियताजस्ता कारण रहेको विज्ञहरू बताउँछन्।
केश कालो र चम्किलो राख्न विज्ञहरूले सन्तुलित र पौष्टिक भोजन, केशको वृद्धिका लागि आवश्यक पोषकतत्त्वको पूर्ति, नियमित रूपमा कलेजो, माछा, फलफूलको भित्री गुदी, स्याउ र अखरोटजस्ता तामा प्रचुर मात्रामा पाइने खाना खान सुझाव दिएका छन्। साथै, राति काम नगर्ने, काम र आरामबीच सन्तुलन कायम गर्ने, केशलाई घामको हानिकारक पराबैजनी किरणबाट जोगाउने, तनाव कम गर्ने र समयमै मानसिक स्वास्थ्यको सन्तुलन कायम गर्न पनि उनीहरूको सुझाव छ।
केही परम्परागत मान्यताअनुसार सेतो केश उखेले अरू बढ्छन् भन्ने भनाइ वैज्ञानिक रूपमा सत्य नभएको पनि विज्ञहरूले स्पष्ट पारेका छन्। केश सेतो हुने प्रक्रियाको उखेल्ने कार्यसँग कुनै सम्बन्ध नरहेको उनीहरू बताउँछन्।
