ल्हासामा भेटियो नयाँ प्रजातिको चरा, तिब्बती पठारको जैविक विविधतामा थप उपलब्धि

ल्हासा — ल्हासा सहरको पारिस्थितिक वातावरण ब्युरोले पेकिङ विश्वविद्यालयको वातावरणीय योजना तथा डिजाइन संस्थानसँगको सहकार्यमा चेङगोङ जिल्लाको जैविक विविधता सर्वेक्षणका क्रममा एउटा नयाँ प्रजातिको चरा फेला पारेको छ। ‘युस्रु स्बुग स्ना फ वङ’ नाम दिइएको यो चरा विश्वमै पहिलोपटक रेकर्ड गरिएको हो।

यो नयाँ प्रजातिले तिब्बतमा यसअघि नपाइने चराको अभावलाई पूर्ति गर्नुका साथै यसको नमुना उत्पत्ति स्थानबाहिर पहिलोपटक अभिलेखीकरण भएको छ। यसले तिब्बती पठारको जैविक विविधता संरक्षणको प्रभावकारिताका लागि बलियो प्रमाण प्रस्तुत गरेको छ।

जानकारीअनुसार ‘युस्रु स्बुग स्ना फ वङ’ हालैका वर्षहरूमा छिङहाईको युस्रु क्षेत्रको नमूनाका आधारमा नामकरण गरिएको चराको नयाँ प्रजाति हो। यसअघि यो नमूना उत्पत्ति स्थानको वरपरका क्षेत्रमा मात्र सीमित रहेको मानिन्थ्यो। यसपटक ल्हासाको चेङगोङ जिल्लामा पाइएको खोजले यो चराको वितरण क्षेत्र पश्चिम र दक्षिणतर्फ उल्लेखनीय रूपमा विस्तार भएको प्रस्ट पारेको छ। यसले तिब्बती पठारमा यस चराको विकासक्रम र अनुकूलन अवस्थाबारे अनुसन्धानका लागि महत्वपूर्ण आधार प्रदान गरेको छ।

यो चरा विशिष्ट उच्च पठारीय विशेषतायुक्त छ। यसको पछाडिको भाग सुनौलो र खैरो रङ्गको मुलायम प्वाँखले ढाकिएको हुन्छ भने पेटको भाग हल्का पहेँलो हुन्छ। यसले अग्लो पठारका झाडी तथा घाँसे मैदानको वातावरणमा सहजै घुलमिल हुन सक्छ। टाउको गोलो र चुच्चो लामो हुन्छ, जसले चिसो वातावरणमा अनुकूलन गर्न र जङ्गलका कीरा समात्न मद्दत गर्छ।

यो खोज संयोग मात्र नभएको बताइएको छ। हालैका वर्षहरूमा ल्हासा सहरले पारिस्थितिक संरक्षणलाई प्राथमिकतामा राख्दै निरन्तर प्रदूषण नियन्त्रण, पारिस्थितिक पुनर्स्थापनाको नमूना निर्माण र जैविक विविधताको आधारभूत अवस्था सर्वेक्षणजस्ता कार्यहरू सम्पन्न गरेको छ। यसै क्रममा हिउँ चितुवा, सेतो ओठे हरिण, कस्तुरी मृग र ओटरजस्ता राष्ट्रिय प्रमुख संरक्षित वन्यजन्तुहरूको उपस्थिति अभिलेख गरिएको थियो।

‘युस्रु स्बुग स्ना फ वङ’ को खोजले स्थानीय जैविक स्रोतलाई थप समृद्ध बनाउनुका साथै तिब्बती पठार विश्वव्यापी जैविक विविधताको महत्वपूर्ण केन्द्र रहेको तथ्यलाई पुनः पुष्टि गरेको छ।