रूसद्वारा १०३ क्यानडेली नागरिकमाथि प्रवेश प्रतिबन्ध

काठमाडौँ। रूसी संघको विदेश मन्त्रालयले १०३ जना क्यानडेली नागरिकलाई रूस प्रवेशमा स्थायी प्रतिबन्ध लगाएको जनाएको छ। जुन १६, २०२६ मा सार्वजनिक वक्तव्यमा मस्कोले क्यानडा सरकारले रूसविरुद्ध लागू गर्दै आएको प्रतिबन्धात्मक नीतिको जवाफस्वरूप यो कदम चालिएको बताएको छ।

रूसी विदेश मन्त्रालयका अनुसार प्रतिबन्ध सूचीमा क्यानडाको सिनेट, प्रतिनिधिसभा, मन्त्रीका संसदीय सचिव, राज्य सचिव, पदविहीन सांसद तथा अन्य सार्वजनिक व्यक्तित्वहरू समावेश छन्। मन्त्रालयले ती व्यक्तिहरूको गतिविधि रूसको संवैधानिक व्यवस्था र विदेश नीतिलाई बदनाम गर्ने तथा रूसी सार्वभौम राज्य सम्पत्ति गैरकानुनी रूपमा जफत गर्ने प्रयाससँग सम्बन्धित रहेको आरोप लगाएको छ।

मस्कोले क्यानडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नी नेतृत्वको सरकारले अघिल्लो जस्टिन ट्रुडो प्रशासनको रूसविरोधी नीति निरन्तरता दिएको आरोप लगाएको छ। रूसी पक्षले ओटावाले युक्रेनका अधिकारीहरूलाई नैतिक, आर्थिक र सैन्य–प्राविधिक सहयोग जारी राखेको पनि जनाएको छ।

रूसी विदेश मन्त्रालयले क्यानडेली जनताप्रति रूसले परम्परागत रूपमा सम्मान राख्दै आएको दाबी गरे पनि वर्तमान क्यानडेली राजनीतिक नेतृत्वको नीतिलाई शत्रुतापूर्ण भनेको छ। मन्त्रालयका अनुसार ओटावाको नीतिले रूसका अधिकार र हितलाई अस्वीकार गर्दै दुई देशबीचको सम्बन्धलाई व्यवस्थित रूपमा कमजोर बनाएको छ।

रूसले क्यानडाको उत्तेजनात्मक कदमप्रति उपयुक्त जवाफ दिइरहने चेतावनी पनि दिएको छ। मस्कोले यस्ता कदममा युक्रेनी पक्षलाई आतंककारी गतिविधिका लागि प्रोत्साहन गर्ने वा रूसी संघको आन्तरिक मामिलामा हस्तक्षेप गर्ने विषयसमेत पर्न सक्ने बताएको छ।

क्यानडाले भने रूसविरुद्धको प्रतिबन्ध युक्रेनको सार्वभौमिकता र भौगोलिक अखण्डता उल्लंघन भएको आफ्नो दाबीका आधारमा लागू गरिएको बताउँदै आएको छ। क्यानडाको आधिकारिक विवरणअनुसार रूससम्बन्धी प्रतिबन्धहरूले सूचीकृत व्यक्ति र संस्थासँग कारोबार निषेध, सम्पत्ति रोक्का, केही वस्तु तथा प्रविधिको निर्यात नियन्त्रण, रूसी ऊर्जा क्षेत्रसँग सम्बन्धित प्रतिबन्ध र रूसी जहाजसँग सम्बन्धित नियमहरू समेट्छन्।

क्यानडाले सन् २०१४ देखि रूससम्बन्धी प्रतिबन्धहरू विस्तार गर्दै आएको छ। सन् २०२६ मा पनि ओटावाले रूसको ऊर्जा आम्दानी र भनिएको छायाँ बेडा (shadow fleet) लाई लक्षित गर्दै थप प्रतिबन्ध घोषणा गरेको थियो। क्यानडाले यी कदमहरू रूसमाथि आर्थिक दबाब बढाउने र युक्रेनप्रतिको समर्थन निरन्तरता दिने नीतिको हिस्सा भएको बताउँदै आएको छ।

रूसी विदेश मन्त्रालयले क्यानडा तथा अन्य “अमैत्री पश्चिमी देशहरू” का नागरिकलाई समेटेर रूसको रोक सूची (stop list) विस्तार गर्ने अभ्यास जारी रहने जनाएको छ। यो निर्णयले रूस–क्यानडा सम्बन्धमा जारी कूटनीतिक तनाव अझ गहिरिएको देखाएको छ।