गणेश नेपालीलाई न्याय माग्दै वीर अस्पतालअगाडि सडकमै सुतेर प्रदर्शन

ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष

मुगुका गणेश नेपालीको मृत्युको निष्पक्ष छानबिन र दोषीमाथि कारबाहीको माग गर्दै शनिबार वीर अस्पतालअगाडि प्रदर्शन भएको छ। आफन्त, साथीभाइ, राइड सेयरिङ चालक, मुगुवासी तथा समर्थकहरू सडकमा उत्रिएका थिए। केही प्रदर्शनकारीले सडकमै बसेर तथा सुतेर प्रतीकात्मक विरोध जनाएका छन्।

प्रदर्शनकारीहरूले ‘गणेश नेपालीलाई न्याय देऊ’, ‘दोषीलाई कारबाही गर’ र ‘गरिब तथा श्रमिकमाथिको दमन बन्द गर’ लगायत नारा लगाएका थिए। प्रदर्शनमा मुगुका पूर्व दलित सभासद, सामाजिक अभियन्ता र चलचित्रकर्मीसमेत सहभागी भएको जनाइएको छ।

प्रदर्शन शान्तिपूर्ण रूपमा अघि बढिरहेका बेला सहभागीहरू अस्पतालअगाडिको मुख्य सडकमा प्रवेश गर्न खोजेपछि केही समय तनाव उत्पन्न भएको थियो। त्यस क्रममा प्रदर्शनकारी र नेपाल प्रहरीबीच सामान्य धकेलाधकेल भएको थियो। अस्पतालको सेवा र सडक आवागमन प्रभावित हुन नदिन प्रहरीले प्रदर्शनकारीलाई सडकबाट हटाउने प्रयास गरेको थियो।

प्रदर्शनकारीहरूले घटनालाई एउटा व्यक्तिको निजी परिस्थितिमा सीमित नगरी स्वरोजगार श्रमिकमाथि हुने प्रशासनिक व्यवहार, नगर प्रहरीको कार्यशैली, आकस्मिक अवस्थामा उद्धार प्रणालीको प्रभावकारिता तथा आर्थिक रूपमा कमजोर नागरिकप्रति राज्यको जिम्मेवारीसँग जोडेर छानबिन गर्न माग गरेका छन्।

गणेशका आफन्तले निष्पक्ष अनुसन्धान, घटनामा जिम्मेवार देखिने व्यक्तिमाथि कानुनी कारबाही, परिवारलाई उचित राहत तथा क्षतिपूर्ति, उनकी श्रीमतीलाई रोजगारी र सन्ततिको शिक्षा तथा भविष्यको सुनिश्चितता माग गरेका छन्। उनीहरूले माग सम्बोधन र विश्वसनीय अनुसन्धान प्रक्रिया अघि नबढेसम्म शव नबुझ्ने अडानसमेत राख्दै आएका छन्।

मुगुको सोरु गाउँपालिकाका २५ वर्षीय नेपाली भक्तपुरमा श्रीमती र सानी छोरीसँग बस्दै राइड सेयरिङ सेवामार्फत जीविकोपार्जन गर्दै आएका थिए। त्रिपुरेश्वरस्थित राहदानी विभागनजिक उनको मोटरसाइकलमा काठमाडौँ महानगरपालिकाका नगर प्रहरीले ह्विल लक लगाएपछि विवाद भएको थियो। त्यसको केही समयपछि भएको गम्भीर आत्महानिको घटनामा घाइते भएका उनको शुक्रबार वीर अस्पतालमा उपचारका क्रममा निधन भएको थियो।

ह्विल लकपछि लगाइएको जरिवानाबारे सार्वजनिक विवरणमा भने भिन्नता देखिएको छ। आफन्त र केही प्रारम्भिक समाचारमा १० हजार रुपैयाँ जरिवाना गरिएको दाबी गरिएको थियो। तर प्रहरी अभिलेख र घटनाको अनुसन्धानमा आधारित अर्को विवरणले नगर प्रहरीले एक हजार रुपैयाँको जरिवाना लगाएको जनाएको छ। यही विषयसहित घटनाअघि र पछि भएका गतिविधि, सीसीटीभी दृश्य तथा नगर प्रहरीको व्यवहार छानबिनको दायरामा छन्।

घटनाका बेला उपस्थित काठमाडौँ महानगरपालिकाका तीन नगर प्रहरी कर्मचारीसँग प्रहरीले सोधपुछ गरिरहेको छ। केही समाचारमा उनीहरूलाई पक्राउ वा नियन्त्रणमा लिइएको उल्लेख भए पनि जिल्ला प्रहरी परिसर काठमाडौँका प्रवक्ता एसपी पवनकुमार भट्टराईले उनीहरूलाई औपचारिक रूपमा पक्राउ नगरिएको र घटनाको विवरण लिन बोलाइएको बताएका छन्।

गृहमन्त्री सुधन गुरुङले घटनाको सम्पूर्ण पक्ष छानबिन गर्न प्रहरी नायब महानिरीक्षक गोविन्द थपलियाको संयोजकत्वमा पाँच सदस्यीय समिति गठन गरिएको जानकारी दिएका छन्। समितिले नगर प्रहरीसँग भएको विवाद, ह्विल लक तथा जरिवानाको कानुनी आधार, घटनास्थलको अवस्था, उद्धारमा भएको व्यवहार र सम्बन्धित निकायको भूमिकाबारे अध्ययन गर्ने जनाइएको छ।

घटनापछि काठमाडौँ महानगरपालिकाले नेपालीको निधनप्रति दुःख व्यक्त गर्दै छानबिन समितिलाई पूर्ण सहयोग गर्ने जनाएको छ। महानगरले छानबिनबाट प्राप्त सुझावका आधारमा आवश्यक सुधारात्मक तथा जिम्मेवारीपूर्ण कदम चाल्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ।

महानगरले नेपालीको परिवारलाई मानवीय सहयोग उपलब्ध गराउने, परिवारका सदस्यलाई रोजगारीको व्यवस्था गर्ने तथा उनका सन्ततिलाई निःशुल्क शिक्षा दिने प्रस्ताव कार्यपालिका बैठकबाट विधिसम्मत निर्णय गरिने जनाएको छ। महानगरले यस्ता घटना दोहोरिन नदिन सरकारसँग समन्वय गरी सुधारका उपाय पहिचान गर्ने प्रतिबद्धतासमेत व्यक्त गरेको छ।

प्रदर्शनकारीहरूले महानगरको सहयोग घोषणालाई सकारात्मक शुरुआत भने पनि त्यसले निष्पक्ष छानबिन र कानुनी उत्तरदायित्वको मागलाई प्रतिस्थापन गर्न नसक्ने बताएका छन्। उनीहरूले छानबिन समितिको प्रतिवेदन सार्वजनिक गर्न, जिम्मेवार देखिने व्यक्तिको पद वा राजनीतिक सम्बन्ध नहेरी कारबाही गर्न र नगर प्रहरीको ह्विल लक, जरिवाना तथा सडक कारबाहीसम्बन्धी कार्यविधि पुनरावलोकन गर्न माग गरेका छन्।

गणेश नेपालीको मृत्युको प्रत्यक्ष कानुनी जिम्मेवारी कसको हो भन्ने विषय अनुसन्धानबाट स्थापित हुन बाँकी छ। परिवार तथा प्रदर्शनकारीले नगर प्रहरीको व्यवहारलाई घटनाको मुख्य कारण भएको दाबी गरेका छन् भने महानगरले छानबिनमा सहयोग गर्ने र प्रतिवेदनका आधारमा सुधारात्मक कदम चाल्ने जनाएको छ। घटनाको निष्पक्ष निष्कर्षका लागि सीसीटीभी, प्रत्यक्षदर्शीको बयान, प्रहरी तथा नगर प्रहरीका अभिलेख र उद्धार प्रक्रियाको स्वतन्त्र परीक्षण आवश्यक देखिएको छ।

तस्बिरहरू सामाजिक सञ्जालबाट साभार