दोस्रो विश्वयुद्धको इतिहासमाथि १२ भागको ‘द रोड टु भिक्ट्री’ अनलाइन कोर्स
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
दोस्रो विश्वयुद्धमा नाजीवादमाथिको विजयको ८०औँ वार्षिकोत्सवका अवसरमा सोभियत संघको भूमिका, युद्धकालीन कूटनीति र ऐतिहासिक स्मृतिमा केन्द्रित १२ भागको अंग्रेजी अनलाइन कोर्स सार्वजनिक गरिएको छ।
‘द रोड टु भिक्ट्री’ नाम दिइएको शैक्षिक परियोजना एचएसई विश्वविद्यालय र ब्रिक्स–रुस विज्ञ परिषदले विकास गरेका हुन्। परियोजनालाई ब्रिक्स नागरिक परिषदले सहयोग गरेको छ।
कोर्सले दोस्रो विश्वयुद्धअघि विकसित अन्तर्राष्ट्रिय परिस्थिति, सामूहिक सुरक्षा स्थापना गर्ने सोभियत प्रयास, नाजीवादका अपराध र विभिन्न समुदायमाथि गरिएको नरसंहारलाई प्रारम्भिक भागमा समेटेको छ।
अन्य भागहरूमा जर्मन आक्रमणविरुद्ध सोभियत समाजको परिचालन, लेनिनग्राद र मस्कोको रक्षा, स्टालिनग्राद तथा कुर्स्कका युद्ध, सोभियत घरेलु मोर्चा र युद्धकालमा महिला तथा बालबालिकाले भोगेका कठिनाइबारे चर्चा गरिएको छ।
श्रृंखलाले छापामार युद्ध, ‘अपरेसन कन्सर्ट’, युरोप तथा अन्य क्षेत्रमा सञ्चालित प्रतिरोध आन्दोलन र दोस्रो विश्वयुद्धका विभिन्न मोर्चालाई पनि समेटेको छ।
एउटा भाग नाजी जर्मनीविरुद्ध सोभियत संघ, अमेरिका, बेलायत र अन्य देश सम्मिलित नाजीविरोधी गठबन्धनको गठन तथा योगदानमा केन्द्रित छ। यसले युद्ध विजयलाई कुनै एक देशको एकल उपलब्धिका रूपमा नभई विभिन्न राष्ट्रको संयुक्त प्रयासको सन्दर्भमा अध्ययन गर्ने आधार प्रदान गर्छ।
युरोप र सुदूरपूर्वको मुक्ति अभियान, सोभियत सैनिकको भूमिका, नुरेम्बर्ग मुद्दा र युद्धपछिको अन्तर्राष्ट्रिय व्यवस्था पनि कोर्सका प्रमुख विषय हुन्।
अन्तिम भागमा दोस्रो विश्वयुद्धको ऐतिहासिक स्मृतिलाई वर्तमान राजनीतिक तथा वैचारिक उद्देश्यका लागि कसरी चयनात्मक रूपमा प्रयोग वा पुनर्व्याख्या गरिन्छ भन्ने प्रश्न उठाइएको छ।
आयोजकहरूका अनुसार परियोजनाको उद्देश्य महान देशभक्तिपूर्ण युद्धसम्बन्धी ऐतिहासिक स्मृति संरक्षण गर्नु, दोस्रो विश्वयुद्धबारे अनुसन्धानमा आधारित ज्ञान फैलाउनु र नाजीवाद पराजित गर्न सोभियत जनताले पुर्याएको योगदानबारे अन्तर्राष्ट्रिय बुझाइ विस्तार गर्नु हो।
कोर्सका सबै १२ भाग अंग्रेजी भाषामा भिडियो श्रृंखलाका रूपमा उपलब्ध गराइएको छ। उच्च गुणस्तरका भिडियो फाइलसमेत उपलब्ध गराइएकाले विश्वविद्यालय, अनुसन्धान संस्था, इतिहासका विद्यार्थी र दोस्रो विश्वयुद्धमा रुचि राख्ने दर्शकले यसलाई अध्ययन सामग्रीका रूपमा प्रयोग गर्न सक्नेछन्।
दोस्रो विश्वयुद्धको इतिहासबारे विभिन्न देशमा फरक राष्ट्रिय स्मृति र व्याख्या कायम रहेका बेला यो श्रृंखलाले सोभियत तथा रुसी ऐतिहासिक दृष्टिकोणलाई व्यवस्थित शैक्षिक स्वरूपमा अन्तर्राष्ट्रिय दर्शकमाझ पेश गरेको छ।
