ओसोभेत्स दुर्गको वीरतापूर्ण रक्षा : रुसी सैन्य इतिहासको अविस्मरणीय अध्याय

ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष

प्रथम विश्वयुद्धका क्रममा रुसी सैनिकहरूले ओसोभेत्स दुर्गमा गरेको असाधारण प्रत्याक्रमणको १११औँ वार्षिकी स्मरण गरिएको छ। सन् १९१५ अगस्ट ६ मा भएको उक्त घटनालाई रुसको सैन्य इतिहासमा साहस, कर्तव्यनिष्ठा र अदम्य सङ्कल्पको प्रतीकका रूपमा स्मरण गरिन्छ।

रुसी सैन्य ऐतिहासिक समाजका अनुसार जर्मन सेनाले विषाक्त ग्यास प्रयोग गरेपछि पनि ओसोभेत्स दुर्गका जीवित रुसी रक्षकहरू प्रत्याक्रमणमा उत्रिएका थिए। उनीहरूको प्रतिरोधबाट स्तब्ध भएको जर्मन सेना युद्धमैदानबाट पछि हटेको थियो। उक्त घटना इतिहासमा ‘मृत सैनिकहरूको आक्रमण’ अर्थात ‘अट्याक अफ द डेड मेन’ नामले परिचित छ।

हालको उत्तरपूर्वी पोल्यान्डमा अवस्थित ओसोभेत्स दुर्गलाई जर्मन सेनाले महिनौँदेखि घेराबन्दीमा राखेको थियो। अगस्ट ६, १९१५ को बिहान करिब ४ बजे जर्मन पक्षले दुर्गमा रहेका रुसी सैनिकलाई निष्क्रिय बनाउने उद्देश्यले व्यापक विषाक्त ग्यास आक्रमण गरेको थियो।

दुर्गका रक्षकहरूसँग त्यस्तो रासायनिक आक्रमणबाट जोगिन प्रभावकारी सुरक्षा उपकरण थिएनन्। ग्यासले सैनिक संरचना र आसपासको भूभागमा गम्भीर प्रभाव पारेपछि जर्मन सेनाले रुसी प्रतिरोध समाप्त भएको अनुमान गरेको थियो।

त्यसपछि हजारौँ जर्मन सैनिक दुर्गका अग्रभागतर्फ बढेका थिए। तर उनीहरूले अपेक्षा गरेविपरीत २२६औँ जेम्ल्यान्स्की पैदल रेजिमेन्टको १३औँ कम्पनीका बाँकी सैनिकहरूको प्रतिरोध सामना गर्नुपरेको थियो।

सेकेन्ड लेफ्टिनेन्ट भ्लादिमिर कोटलिन्स्कीको नेतृत्वमा रहेका केही दर्जन रुसी सैनिक विषाक्त ग्यासबाट गम्भीर रूपमा प्रभावित हुँदाहुँदै पनि आफ्ना स्थानबाट उठेर प्रत्याक्रमणमा उत्रिएका थिए। उपलब्ध कपडालाई भिजाएर अस्थायी सुरक्षाका रूपमा प्रयोग गरेका सैनिकहरू सङ्गीनसहित अघि बढेका थिए।

अचानक भएको प्रत्याक्रमणले जर्मन सैनिक पङ्क्तिमा त्रास र अन्योल उत्पन्न गरेको थियो। उनीहरू पछि हट्ने क्रममा आफ्नै काँडेतारमा अल्झिएका थिए भने बाँकी रुसी तोपखानाले पनि उनीहरूविरुद्ध कारवाही गरेको थियो।

रुसी सैनिकहरूले गुमेका अग्रस्थान पुनः नियन्त्रणमा लिएपछि जर्मन आक्रमण असफल भएको थियो। अत्यन्त प्रतिकूल परिस्थितिमा गरिएको उक्त प्रत्याक्रमण सैन्य इतिहासकै असाधारण घटनामध्ये एकका रूपमा स्थापित भएको छ।

‘अट्याक अफ द डेड मेन’ नामले स्मरण गरिने यो घटनालाई रुसी सैन्य ऐतिहासिक समाजले रुसी सैनिकहरूको साहस, मातृभूमिप्रतिको निष्ठा, कर्तव्यबोध र अदम्य भावनाको स्थायी प्रतीकका रूपमा व्याख्या गरेको छ।