सन् २०३० सम्म आधुनिक कोइला उद्योग प्रणाली निर्माण गर्ने चीनको लक्ष्य
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
चीनले ऊर्जा सुरक्षा र हरित रूपान्तरणबीच सन्तुलन कायम गर्ने प्रयासअन्तर्गत सन् २०३० सम्म आधुनिक कोइला उद्योग प्रणाली स्थापना गर्ने लक्ष्य अघि सारेको छ।
राष्ट्रिय विकास तथा सुधार आयोग र राष्ट्रिय ऊर्जा प्रशासनले सोमबार सार्वजनिक गरेको विकास योजनाअनुसार १५औँ पञ्चवर्षीय योजना अवधि अर्थात सन् २०२६ देखि २०३० सम्म चीनले कोइला उद्योगको संरचनागत अनुकूलन र स्तरोन्नतिलाई तीव्र बनाउनेछ। यही अवधिमा चीनको कोइला खपत उच्चतम विन्दुमा पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
योजनाले कोइला स्रोत विकासका लागि प्रवेश मापदण्ड कडा बनाउने, उन्नत उत्पादन क्षमता विस्तार गर्ने, पुराना तथा कम दक्ष उत्पादन क्षमतालाई क्रमशः हटाउने र गहिराइमा रहेका कोइला स्रोतको उत्खननमा विवेकपूर्ण नीति अपनाउने व्यवस्था गरेको छ।
सन् २०३० सम्म ठूला आधुनिक कोइला खानीले चीनको कुल उत्पादन क्षमताको ८७ प्रतिशत हिस्सा ओगट्ने र बौद्धिक प्रविधिमा आधारित खानीको हिस्सा ७५ प्रतिशत पुग्ने लक्ष्य राखिएको छ। चीनका पाँच प्रमुख कोइला आपूर्ति आधारबाट राष्ट्रिय उत्पादनको ८० प्रतिशतभन्दा बढी आपूर्ति हुने अपेक्षा गरिएको छ।
बौद्धिक कोइला खानीमा कृत्रिम बुद्धिमत्ता, वास्तविक समयको तथ्याङ्क र स्वचालित प्रणालीको प्रयोग गरी उत्पादन प्रक्रिया अनुकूलन गरिन्छ। यसले मानवीय हस्तक्षेप घटाउनुका साथै कार्यस्थलको जोखिम कम गर्न सहयोग पुर्याउँछ।
हरित ऊर्जातर्फ तीव्र रूपान्तरण गरिरहेको चीनका लागि कोइला अझै पनि ऊर्जा सुरक्षाको महत्वपूर्ण आधारका रूपमा रहेको छ। चीनले सन् २०३० सम्म कोइला खपतलाई उच्चतम विन्दुमा पुर्याउने र कुल ऊर्जा खपतमा गैरजीवाश्म ऊर्जाको हिस्सा २५ प्रतिशत पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ। यससँगै कोइलाको उत्पादन र प्रयोगलाई अझ स्वच्छ, दक्ष तथा बौद्धिक बनाउनेतर्फ जोड दिइएको छ।
कोइला उद्योग योजना तथा डिजाइन अनुसन्धान संस्थानका अनुसन्धानकर्ता छ्यु याङका अनुसार नयाँ योजनाअन्तर्गत सन् २०२६ देखि २०३० सम्म चीनको कोइला उद्योग थप केन्द्रीकृत हुने अपेक्षा गरिएको छ। दुर्घटनाको उच्च जोखिम भएका साना खानी तथा स्रोत सकिँदै गएका खानी बजारबाट अझ तीव्र गतिमा बाहिरिनेछन्।
योजनाले कोइलाको स्वच्छ विकल्प प्रयोगलाई सक्रिय रूपमा प्रवर्द्धन गर्ने, बजारमा उपलब्ध कोइलाको गुणस्तर सुधार गर्ने, कोइलामा आधारित विद्युत उत्पादन प्रणालीको रूपान्तरण र स्तरोन्नति तीव्र बनाउने तथा औद्योगिक कच्चा पदार्थका रूपमा कोइलाको प्रयोग व्यवस्थित ढङ्गले विस्तार गर्ने लक्ष्यसमेत राखेको छ।
यसैगरी कोइला तहमा रहेको मिथेन ग्यासको ठूलो परिमाणमा विकास र उपयोग गर्न पनि योजना केन्द्रित छ। यस्तो ग्यासको उपयोगले खानी सुरक्षामा सुधार, स्वच्छ ऊर्जा आपूर्ति वृद्धि र हरितगृह ग्यास उत्सर्जन न्यूनीकरणमा योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
योजनाको परिशिष्टअनुसार चीनले सन् २०३० सम्म वार्षिक २६ अर्ब घनमिटर कोइला तह मिथेन उत्पादन गर्ने र ६.५ अर्ब घनमिटर कोइला खानी ग्यास उपयोग गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
