मध्यपूर्वका लागि नयाँ सुरक्षा संरचनाको प्रस्ताव गर्दै सी चिनफिङ, चीन–मिस्र सहकार्य उच्च प्रविधितर्फ
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङले मध्यपूर्वमा साझा, समग्र, सहकार्यात्मक र दिगो सुरक्षाको अवधारणामा आधारित नयाँ क्षेत्रीय सुरक्षा संरचना निर्माण गर्न चार बुँदे प्रस्ताव अघि सारेका छन्। मिस्रका राष्ट्रपति अब्देल फताह अल सिसीसँगको वार्तामा उनले क्षेत्रीय मुलुकबीच असल छिमेकी तथा मित्रवत सम्बन्ध विकास गर्दै आन्तरिक क्षमतालाई सक्रिय बनाउने, समग्र दृष्टिकोण अपनाउने, विकासको आधार सुदृढ गर्ने र अन्तर्राष्ट्रिय समन्वय बढाउने प्रस्ताव गरेका हुन्।
चीन र मिस्रबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापनाको ७०औँ वर्षका अवसरमा भएको सीको राजकीय भ्रमणका क्रममा दुई देशले व्यापक रणनीतिक साझेदारीलाई थप गहिरो बनाउने संयुक्त वक्तव्य जारी गरेका छन्। राष्ट्रपति सिसीले एक चीन सिद्धान्तप्रति मिस्रको दृढ समर्थन दोहोर्याउँदै चीनसँगको व्यापक रणनीतिक साझेदारीलाई थप अघि बढाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।
संयुक्त वक्तव्यमा चीन र मिस्रले समानता, पारस्परिक विश्वास, मित्रता, आपसी सिकाइ, ऐक्यबद्धता तथा पारस्परिक लाभमा आधारित सम्बन्धलाई अघि बढाउने बताएका छन्। दुवै पक्षले विश्व शासनसम्बन्धी विषयमा समन्वय बढाउने तथा विकासशील देश र ग्लोबल साउथका हित संरक्षणका लागि सहकार्य गर्ने सहमति पनि गरेका छन्।
भ्रमणका क्रममा औद्योगिक स्थानीयकरण, डिजिटल रूपान्तरण र दिगो विकासलाई चीन–मिस्र सहकार्यको नयाँ प्राथमिकताका रूपमा अघि सारिएको छ। राष्ट्रपति सीले हरित ऊर्जा, विद्युतीय सवारीसाधन, अन्तरिक्ष प्रविधि, डिजिटल अर्थतन्त्र र आधुनिक कृषि प्रविधिमा नयाँ सहकार्य विस्तार गर्न आह्वान गरेका छन्। दुई देशबीच डिजिटल अर्थतन्त्र, विज्ञान तथा प्रविधि, शिक्षा र यातायातलगायत क्षेत्रमा २० भन्दा बढी सहकार्य दस्तावेजमा हस्ताक्षर भएको जनाइएको छ।
चिनियाँ विश्लेषकहरूले मध्यपूर्वका देशले आफ्नो सुरक्षा अत्यधिक रूपमा बाह्य शक्तिमा निर्भर गराउनुको साटो क्षेत्रीय रणनीतिक स्वायत्तता बढाउनुपर्ने सन्देश सीको प्रस्तावमा रहेको बताएका छन्। उनीहरूका अनुसार मिस्र लाल सागरको जलमार्ग सुरक्षा, प्यालेस्टाइन–इजरायल मामिलामा मध्यस्थता तथा व्यापक मध्यपूर्वी स्थिरतामा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने भएकाले कायरोबाट यस्तो प्रस्ताव अघि सारिनु रणनीतिक रूपमा अर्थपूर्ण छ। यी विश्लेषण चिनियाँ विज्ञहरूको धारणा हुन्, क्षेत्रीय सबै पक्षको साझा निष्कर्ष भने होइनन्।
चीन–मिस्र आर्थिक सहकार्यको एउटा प्रमुख उदाहरण स्वेज नहर आर्थिक क्षेत्रसँग जोडिएको चाइना–इजिप्ट टेडा स्वेज आर्थिक तथा व्यापारिक सहयोग क्षेत्र हो। उक्त क्षेत्रमा अहिले २०० भन्दा बढी कम्पनी सञ्चालनमा रहेको र नयाँ ऊर्जा, कपडा तथा घरेलु उपकरणलगायत क्षेत्रमा परियोजना विस्तार भइरहेको स्रोतले जनाएको छ। यो क्षेत्र परम्परागत पूर्वाधार सहयोगबाट औद्योगिक एकीकरण, प्रविधि हस्तान्तरण र स्थानीय रोजगारी सिर्जनातर्फ चीन–मिस्र साझेदारीको रूपान्तरणको उदाहरणका रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ।
सीको भ्रमणसँगै चीन र मिस्रबीचको सम्बन्ध अब परम्परागत व्यापार र पूर्वाधारभन्दा अघि बढेर कृत्रिम बुद्धिमत्ता, हरित प्रविधि, विद्युतीय सवारीसाधन, उन्नत उत्पादन तथा डिजिटल अर्थतन्त्रतर्फ विस्तार भइरहेको देखिएको छ। चीनले यस सहकार्यलाई केवल द्विपक्षीय परियोजनाका रूपमा नभई चीन–अरब, चीन–अफ्रिका तथा व्यापक ग्लोबल साउथ सहकार्यको सम्भावित नमुनाका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ।
