ल्हासाको बरखोर : एक हजार मिटरको परिक्रमा मार्गमा हजारौँ वर्षको इतिहास

ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष

ल्हासाको नाम आउनेबित्तिकै स्मरण हुने प्रमुख ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक स्थलमध्ये बरखोर एक हो। जोखाङ मन्दिर वरिपरि फैलिएको यो परिक्रमा मार्ग धार्मिक आस्था, व्यापारिक गतिविधि, परम्परागत बस्ती र बहुजातीय सांस्कृतिक सहअस्तित्वको केन्द्रका रूपमा रहेको छ।

बरखोरको परिधि करिब एक हजार मिटर छ। पूर्ण रूपमा नियमित नभएको गोलाकार संरचनामा फैलिएको यस क्षेत्रमा साना–ठूला गरी ४०० भन्दा बढी पसल, पाँचवटा धार्मिक स्थल तथा विभिन्न आकार र स्वरूपका २५ वटा आवासीय भवन रहेका छन्।

बरखोर क्षेत्रको पुरानो शहरमा हाल ५६ वटा ऐतिहासिक आँगनयुक्त आवासीय संरचना सुरक्षित छन्। तीमध्ये आठवटा राष्ट्रिय स्तरका सांस्कृतिक सम्पदा संरक्षण इकाइका रूपमा सूचीकृत छन् भने १० वटा राष्ट्रिय स्तरका अमूर्त सांस्कृतिक सम्पदासँग सम्बन्धित छन्।

यस क्षेत्रमा तिब्बती, हान, हुई, मोनपा लगायत २० भन्दा बढी जातीय समुदायका मानिसहरू बसोबास गर्दै आएका छन्। लामो समयदेखि विभिन्न समुदायबीचको सहअस्तित्वले बरखोरलाई धार्मिक र व्यापारिक केन्द्रसँगै बहुजातीय सांस्कृतिक अन्तरक्रियाको महत्वपूर्ण क्षेत्रका रूपमा विकास गरेको छ।

यहाँको परम्परागत वास्तुकला, धार्मिक संस्कार, व्यापारिक गतिविधि, हस्तकला र स्थानीय जीवनशैलीले ल्हासाको पुरानो शहरको सांस्कृतिक पहिचानलाई प्रतिनिधित्व गर्छ।

जोखाङ मन्दिरलाई घेरेर रहेको बरखोर तिब्बती बौद्ध परम्पराको महत्वपूर्ण परिक्रमा मार्गसमेत हो। आज पनि श्रद्धालु, स्थानीय बासिन्दा र पर्यटकको निरन्तर आवागमनले यस क्षेत्रलाई जीवन्त सांस्कृतिक सम्पदाका रूपमा कायम राखेको छ।