चीन सेवा व्यापारको नयाँ चरणमा, एआईदेखि क्वान्टम कम्प्युटिङ र पुनःप्रयोगयोग्य रकेटसम्म विश्व बजारतर्फ
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
बेइजिङमा जारी चीन अन्तर्राष्ट्रिय सेवा व्यापार मेला २०२६ ले चीनको सेवा निर्यात परम्परागत दूरसञ्चार, यातायात वा व्यावसायिक सेवाबाट अगाडि बढेर कृत्रिम बुद्धिमत्ता, उन्नत कम्प्युटिङ, डिजिटल समाधान, उपग्रह नेभिगेसन र अन्तरिक्ष सेवातर्फ तीव्र रूपमा विस्तार भइरहेको संकेत गरेको छ।
बेइजिङको शौगाङ पार्कमा आयोजित मेलाको सूचना तथा सञ्चार प्रविधिसम्बन्धी प्रदर्शनीमा एक ट्रिलियन प्यारामिटर क्षमताको खुला स्रोत ठूलो एआई मोडेल सार्वजनिक गरिएको छ। घरेलु रूपमा निर्मित १० हजार जीपीयू कार्डयुक्त कम्प्युटिङ क्लस्टरमा पूर्ण रूपमा प्रशिक्षण र सञ्चालन गरिएको यो मोडेल आफ्नो प्रकारको पहिलो भएको जनाइएको छ।
प्रदर्शनीमा विश्वव्यापी आपूर्ति श्रृंखला व्यवस्थापनका लागि रोबोटसँग जोडिएको “लजिस्टिक्स सुपर ब्रेन” एआई प्रणाली पनि प्रस्तुत गरिएको छ। यस वर्ष पहिलोपटक मुख्य प्रदर्शनीमा छुट्टै “चाइना सर्भिसेज” क्षेत्र स्थापना गरिएको छ, जहाँ सेवा व्यापारका सबै १२ वर्ग समेट्ने १४० भन्दा बढी नवीन प्रयोग र समाधान राखिएका छन्।
तीमध्ये करिब ४० प्रतिशत एआई, ठूला मोडेल र बुद्धिमान एजेन्टसँग सम्बन्धित छन्। प्रदर्शनीमा पेइतोउ उपग्रह नेभिगेसन सेवा, क्वान्टम कम्प्युटिङ क्लाउड प्लेटफर्म र पुनःप्रयोगयोग्य रकेट प्रक्षेपण सेवासमेत प्रस्तुत गरिएका छन्।
यसले चिनियाँ कम्पनीहरू अब उपकरण वा पूर्वाधार मात्र नभई एल्गोरिदम, डिजिटल बुद्धिमत्ता, कम्प्युटिङ शक्ति र उत्पादन क्षमता वृद्धि गर्ने पूर्ण समाधानसमेत विश्व बजारमा लैजान थालेको देखाउँछ।
चीनको वाणिज्य मन्त्रालयका अनुसार सन् २०२६ को पहिलो छ महिनामा देशको सेवा आयात तथा निर्यात ३.८ ट्रिलियन युआन पुगेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको समान अवधिको तुलनामा ८.३ प्रतिशत बढी हो। सो अवधिमा सेवा निर्यात १७.६ प्रतिशतले बढेको छ।
ज्ञानमा आधारित सेवाले चीनको सेवा निर्यातमा झन ठूलो हिस्सा लिन थालेको छ। सन् २०२६ को पहिलो छ महिनामा ज्ञानप्रधान सेवाले कुल सेवा निर्यातको ५३.५ प्रतिशत हिस्सा ओगटेको थियो। यो सन् २०२५ को अन्त्यको तुलनामा तीन प्रतिशत बिन्दुले बढी हो।
चीनका तीन प्रमुख दूरसञ्चार कम्पनीले यस वर्षको मेलामा एआई कम्प्युटिङ शक्ति र बुद्धिमान अनुप्रयोग विदेशमा विस्तार गर्ने नयाँ क्षमतासमेत प्रदर्शन गरेका छन्। चाइना टेलिकमको टेलिएजेन्ट, चाइना मोबाइलको मोबाइलक्ल र चाइना युनिकमको युनिक्ल पहिलोपटक सार्वजनिक गरिएको छ।
यी कम्पनीहरूले बहुआयामिक एआई सेवा, उत्पादन क्षेत्रमा कम्प्युटिङ शक्तिको प्रयोग, एआईमार्फत गुणस्तर परीक्षण तथा सुरक्षित सीमापार तथ्यांक प्रवाहसहितका सेवा प्याकेज प्रस्तुत गरेका छन्।
यी प्रविधि प्रदर्शनीमा सीमित नभई विदेशमा व्यावहारिक रूपमा प्रयोग हुन थालेका छन्। इन्डोनेसियाको सिनार मास समूहअन्तर्गतको एक उद्योगमा चिनियाँ भाषामा रहेको उपकरण प्रशिक्षण सामग्रीलाई स्थानीय कर्मचारीले बुझ्न कठिन हुने समस्या चाइना मोबाइलको जिउथियान ठूलो मोडेलमा आधारित एआई प्रणालीले समाधान गरेको उदाहरण प्रस्तुत गरिएको छ।
पहिले तीन दिनसम्म लाग्ने अनुवाद प्रक्रिया अहिले एआईमार्फत इन्डोनेसियाली भाषाको उपशीर्षक वा आवाजमा तत्काल रूपान्तरण गर्न सकिने भएपछि प्रशिक्षण र कार्यक्षमता दुवैमा सुधार आएको जनाइएको छ।
चिनियाँ प्रविधिको अन्तर्राष्ट्रिय विस्तारको अर्को उदाहरण ह्वावेई र अमेरिकी कम्पनी एचपीबीच भएको बहुवर्षीय विश्वव्यापी पेटेन्ट पारस्परिक इजाजत सम्झौता हो। सम्झौताअनुसार एचपीले आफ्ना व्यक्तिगत कम्प्युटरमा प्रयोग हुने केही ह्वावेई वाइफाई पेटेन्टका लागि शुल्क तिर्नेछ।
प्रविधि विश्लेषकहरूले यसलाई चीनको रूपान्तरणको प्रतीकका रूपमा हेरेका छन्। उनीहरूका अनुसार कुनै समय ठूलो परिमाणमा विदेशी प्रविधि आयात गर्ने चीन अहिले आफ्नै पेटेन्ट, एआई प्रणाली, डिजिटल समाधान र उन्नत सेवाहरू अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा उपलब्ध गराउने चरणमा प्रवेश गरेको छ।
चीनले आफ्नो १५औँ पञ्चवर्षीय योजना अवधिमा सेवा क्षेत्रको खुलापनलाई रणनीतिक प्राथमिकतामा राखेको छ। मूल्य अभिवृद्धि दूरसञ्चार, जैविक प्रविधि र पूर्ण विदेशी स्वामित्वका अस्पतालसहितका क्षेत्रमा थप खुलापन विस्तार गर्ने नीति अघि बढाइएको छ।
विदेशी कम्पनीको पछिल्लो लगानीले पनि चीनको सेवा बजारप्रतिको विश्वास देखाएको छ। एसके हाइनिक्सले चीनको वुसीमा अन्तर्राष्ट्रिय अस्पताल परियोजना अगाडि बढाउने समझदारी गरेको छ भने एस्ट्राजेनेकाले सन् २०३० सम्म चिनियाँ बजारमा १०० अर्ब युआनभन्दा बढी लगानी गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको छ।
यस वर्षको सेवा व्यापार मेलामा करिब ९० देश, क्षेत्र तथा अन्तर्राष्ट्रिय संगठनका प्रतिनिधि सहभागी छन्। एक हजार ८०० भन्दा बढी कम्पनीले प्रत्यक्ष प्रदर्शनी गरिरहेका छन् भने तीमध्ये ४५६ कम्पनी फर्च्युन ग्लोबल ५०० सूची वा सम्बन्धित उद्योगका अग्रणी कम्पनी हुन्।
विश्व व्यापार क्षेत्रका विज्ञहरूले चीन अहिले सेवा व्यापारको प्रमुख आयातकर्ता र निर्यातकर्ता दुवै बन्दै गएको बताएका छन्। संयुक्त राष्ट्र व्यापार तथा विकास संस्थासम्बद्ध अधिकारीका अनुसार चीनले विश्व सेवा निर्यातको करिब पाँच प्रतिशत र सेवा आयातको करिब सात प्रतिशत हिस्सा ओगट्छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार चीनको सेवा व्यापारमा भइरहेको परिवर्तनको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण पक्ष केवल निर्यातको आकार बढ्नु होइन। चीन अब एआई, कम्प्युटिङ, डिजिटल पूर्वाधार र औद्योगिक प्रविधिलाई एकीकृत गरेर अन्य देशका उद्योगलाई बढी प्रतिस्पर्धी, दक्ष र दिगो बनाउन सक्ने पूर्ण समाधान उपलब्ध गराउने दिशामा अघि बढिरहेको छ।
