हाइनान : चीनको खुलापन, विकास र सांस्कृतिक संवादको जीवन्त उदाहरण

फु यू हाई

चीनलाई एउटै तस्बिरमा सीमित गरेर बुझ्न सकिँदैन। राजधानी बेइजिङको ऐतिहासिक विरासत र आधुनिक प्रविधिदेखि दक्षिणी टापु प्रान्त हाइनानको प्राकृतिक सौन्दर्य, जातीय संस्कृति र अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारसम्म चीनका विविध आयाम छन्। यी परस्परविरोधी दृश्य होइनन्; परम्परा र आधुनिकतालाई सँगसँगै अघि बढाइरहेको एउटै देशका फरक रूप हुन्। सर्बियाली वृत्तचित्र निर्माता बोस्को कोजार्स्कीको हाइनान यात्राले यही बहुआयामिक चीनलाई मानवीय अनुभवका माध्यमबाट प्रस्तुत गरेको छ।

कोजार्स्कीले हाइनानलाई तीन शब्दमा वर्णन गरेका छन्—हरियालीले भरिएको, भविष्यतर्फ उन्मुख र अतिथिसत्कारमा आत्मीय। यी शब्दले त्यहाँको प्राकृतिक सौन्दर्य मात्र जनाउँदैनन्। तिनले वातावरणीय सम्पदाको संरक्षण, आधुनिक पूर्वाधारको विकास र स्थानीय समाजको आत्मीयता पनि उजागर गर्छन्। विकासको मूल्याङ्कन भवन र आर्थिक तथ्याङ्कबाट मात्र हुँदैन; प्रकृति, संस्कृति र जनजीवनसँग त्यसको सम्बन्ध कस्तो छ भन्ने आधारमा पनि गर्नुपर्छ।

हाइनानको विशेषता प्राकृतिक र सांस्कृतिक सम्पदालाई आधुनिक विकाससँग जोड्ने प्रयासमा छ। वर्षावन, समुद्री तट र उष्णकटिबन्धीय वनस्पतिसँगै त्यहाँ ली जातिको बुनाइ कला, परम्परागत आवास र जीवनशैली पनि छन्। स्थानीय मार्गदर्शक हुआङ झिमिनले इतिहास, परम्परा र खानपानबारे दिएको परिचयले वृत्तचित्र टोलीलाई दृश्य अवलोकनमा मात्र सीमित नराखी स्थानीय समाज बुझ्न सहयोग गर्‍यो।

सर्बियाको पुरानो बुनाइ परम्परा र ली समुदायको तीन हजार वर्ष पुरानो कपडा कलाबीच कोजार्स्कीले समानता भेट्टाए। भौगोलिक दूरी भए पनि श्रम, सौन्दर्यबोध र सांस्कृतिक स्मृतिका अनुभवले समाजहरूबीच साझा भाषा निर्माण गर्न सक्छन्। यस्ता सांस्कृतिक सम्बन्धले चीन र सर्बियाबीचको समझदारीलाई सरकारी भेटघाट र व्यापारिक सम्बन्धभन्दा पर, जनस्तरसम्म विस्तार गर्छन्। संस्कृति यहाँ सजावट मात्र होइन; पारस्परिक विश्वास र संवादको आधार हो।

हाइनानको अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष यसको बढ्दो खुलापन हो। सन् २०२५ को अन्त्यतिर टापुभर विशेष भन्सार व्यवस्था लागू भएपछि प्रान्तले अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार, पर्यटन र आवागमनलाई सहज बनाउने दिशामा अघि बढेको छ। प्रत्यक्ष उडान, विकसित यातायात र अन्तर्राष्ट्रिय भुक्तानीका सुविधाले विदेशी आगन्तुकको यात्रा सहज बनाएको कोजार्स्कीको अनुभवले देखाउँछ। खुलापनको अर्थ बाहिरी संसारलाई आकर्षित गर्नु मात्र होइन; वस्तु, सेवा, पूँजी, विचार र मानिसको आदानप्रदानका लागि व्यवस्थित वातावरण निर्माण गर्नु पनि हो।

मुक्त व्यापार बन्दरगाहका रूपमा हाइनानको विकास चीनको सुधार र खुलापनसम्बन्धी नीतिको महत्त्वपूर्ण प्रयोग हो। यसले अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक सम्बन्ध विस्तार गर्ने, क्षेत्रीय विकासलाई गति दिने र स्थानीय विशेषतालाई राष्ट्रिय विकाससँग जोड्ने चीनको प्रयासलाई प्रतिबिम्बित गर्छ। यसको उपलब्धि व्यापार र लगानीको विस्तारमा मात्र होइन, त्यसबाट स्थानीय रोजगारी र जनजीवनमा आउने सुधारमा पनि देखिनुपर्छ। आर्थिक विकाससँगै प्राकृतिक वातावरण र सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षण गर्नु हाइनानको दीर्घकालीन समृद्धिका लागि उत्तिकै आवश्यक छ।

वृत्तचित्रमा देखिएका आधुनिक सडक, समुद्रमाथिको पुल, स्वचालित सवारी र अन्तरिक्ष प्रक्षेपणले हाइनानलाई परम्परामा मात्र सीमित प्रान्तका रूपमा हेर्न नहुने स्पष्ट पार्छन्। त्यहाँ प्रकृति, जातीय संस्कृति, पर्यटन, यातायात र प्रविधि एउटै सामाजिक भूगोलमा जोडिएका छन्। आधुनिक विकासले स्थानीय पहिचान मेटाउनुको सट्टा त्यसलाई नयाँ अवसरसँग जोड्न सक्छ भन्ने हाइनानको अनुभवले देखाउँछ।

सर्बियाली दर्शक मारिना मिलिचेभिचले चीनका प्राकृतिक दृश्य, योजनाबद्ध शहर, स्वच्छ वातावरण, सुरक्षित समाज र विविध संस्कृतिबाट प्रभावित भएको बताएकी छन्। वृत्तचित्रले चीनबारे उनको दृष्टिकोण विस्तार गरेको छ। कुनै एउटा यात्राले सम्पूर्ण देशको प्रतिनिधित्व गर्दैन, तर प्रत्यक्ष अवलोकनले पूर्वनिर्धारित धारणाभन्दा बाहिर गएर समाजलाई बुझ्ने अवसर दिन्छ। कलाकार, यात्रु र स्थानीय बासिन्दाबीचको सम्पर्कले देशहरूबीचको दूरी घटाउन सक्छ।

कोजार्स्कीले चीनको अर्को भ्रमण गर्ने योजना बनाएका छन् भने मिलिचेभिचले चीनभरि यात्रा गर्ने चाहना व्यक्त गरेकी छन्। यसले वृत्तचित्रले पर्दामा देखिएका दृश्यभन्दा पर नयाँ जिज्ञासा, यात्रा र संवादको सम्भावना खोलेको देखाउँछ। हाइनानले विदेशी पाहुनालाई स्वागत गरेर, स्थानीय संस्कृति चिनाएर र आर्थिक अवसरलाई अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धसँग जोडेर यस प्रक्रियालाई गति दिन सक्छ।

हाइनानको अनुभवले चीनको खुलापनलाई ठोस जीवनदृश्यमा देखाउँछ—आधुनिकता र परम्परा, स्थानीय पहिचान र विश्वव्यापी सम्पर्क, आर्थिक विकास र प्राकृतिक सम्पदाबीच सन्तुलन खोज्ने प्रयास। यस अर्थमा हाइनान एउटा रमणीय गन्तव्य मात्र होइन; खुलापन, सांस्कृतिक संवाद र उच्च गुणस्तरीय विकासलाई व्यवहारमा उतारिरहेको चीनको जीवन्त उदाहरण हो।