चीनको शासन मञ्चमा बिद्या भण्डारीको सहभागितामाथि पत्रकार थापाको प्रश्न

ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष

पूर्वराष्ट्रपति तथा नेकपा एमालेकी वरिष्ठ नेतृ बिद्या देवी भण्डारी चीनको श्योङआनमा आयोजित विश्व शासन मञ्चमा सहभागी भएपछि उनको चयन र प्रतिनिधित्वको तहबारे सार्वजनिक बहस सुरु भएको छ। वरिष्ठ पत्रकार खिलध्वज थापाले सामाजिक सञ्जालमार्फत एमालेका पहिलो तहका नेता सक्रिय रहेकै बेला दोस्रो तहकी नेतृलाई सहभागी गराउनुको अर्थ बुझ्न कठिन भएको टिप्पणी गरेका छन्।

थापाले लेखेका छन्, “चिनियाँ राष्ट्रपति सीले बेइजिङमा भइरहेको ग्लोबल गभर्नेन्स फोरममा भाग लिन नेपालबाट नेकपा एमालेलाई छान्नुको अर्थ त कमबेसि बुझ्न सकिएला, तर पहिलो बरियताका नेता सक्रिय हुँदाहुँदै दोस्रो बरियताकी नेतृलाई रोज्नुको अर्थ बुझ्न गाह्रो भो।” देशका राजनीतिक विश्लेषकहरू यस विषयमा मौन रहेको उनको टिप्पणी छ।

तर मञ्चको स्थान र आयोजकबारे उपलब्ध विवरणले उनको पोस्टमा उल्लिखित केही तथ्य सच्याउनुपर्ने देखाउँछ। मञ्च बेइजिङमा नभई हपेइ प्रान्तको श्योङआन नयाँ क्षेत्रमा अक्टोबर २३ देखि २५ सम्म भएको हो। यसको आयोजक चिनियाँ जनविदेश मामिला संस्थान हो। चीनको विदेश मन्त्रालयका अनुसार राष्ट्रपति सी चिनफिङले मञ्चलाई सन्देश पठाएका थिए भने विदेशमन्त्री वाङ यी उद्घाटन समारोहमा सहभागी भई मुख्य मन्तव्य दिएका थिए। उपलब्ध विवरणमा सीले व्यक्तिगत रूपमा भण्डारी वा एमालेलाई छनोट गरेको उल्लेख छैन।

पूर्वराष्ट्रपति भण्डारी चीन सरकारको निमन्त्रणामा मञ्चमा सहभागी हुन गएको उनको सचिवालयलाई उद्धृत गर्दै समाचारमाध्यमहरूले जनाएका छन्। उनलाई विशेष अतिथिका रूपमा सम्बोधन गर्ने कार्यक्रम थियो। मञ्चमा उनले जलवायु न्याय, हिमाली क्षेत्रका देशबीच मौसमसम्बन्धी तथ्याङ्क आदानप्रदान, हिमनदीको निगरानी, पूर्वसूचना प्रणाली र विपद् प्रतिकार्यमा सहकार्य आवश्यक रहेको बताएकी थिइन्।

भण्डारीको सहभागिता पार्टीको औपचारिक प्रतिनिधिमण्डलका रूपमा थियो वा पूर्वराष्ट्रपतिका हैसियतमा विशेष निमन्त्रणामा भएको थियो भन्ने विषय सार्वजनिक विवरणमा स्पष्ट छैन। उनी एमालेकी वरिष्ठ नेतृसमेत भएकाले उनको सहभागितालाई पार्टीभित्रको नेतृत्व क्रमसँग जोडेर राजनीतिक टिप्पणी आएको छ। तर निमन्त्रणाको कारण वा चीनले उनलाई छनोट गर्नुको राजनीतिक अभिप्रायबारे आयोजक वा भण्डारीको सचिवालयबाट थप स्पष्टीकरण सार्वजनिक भएको छैन।

यस प्रसंगले दुई छुट्टाछुट्टै प्रश्न उठाएको छ: अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा नेपालको प्रतिनिधित्व कुन हैसियतमा भयो, र पार्टी नेतृत्व सक्रिय रहँदा पूर्वराष्ट्रपति तथा वरिष्ठ नेतृलाई निमन्त्रणा गर्नुको सन्देश के हो? अहिले उपलब्ध तथ्यले मञ्चमा भण्डारीको सहभागिता र उनको सम्बोधन पुष्टि गर्छ; छनोटको राजनीतिक आशय भने पुष्टि गर्दैन।