नेपाली चलचित्र क्षेत्रमा उत्सवीय प्रदर्शनसँगै सिर्जनशीलता र प्रदर्शन अधिकारको बहस
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
नेपाली चलचित्र क्षेत्रका लागि नोभेम्बर १ देखि ७ सम्मको साता तिहार लक्षित नयाँ प्रदर्शन, बक्स अफिसको बलियो कारोबार, चलचित्रको प्रदर्शन अधिकार र सिर्जनशीलताको बहसले चर्चित रह्यो। काठमाडौँ फिल्म फेस्टिभलले नेपाली चलचित्रको भविष्यबारे छलफल गरायो भने ‘पाँच पाण्डव’ प्रदर्शनअघि उठेको विवादले सेन्सर स्वीकृतिपछि पनि चलचित्रकर्मीको सुरक्षा र अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको प्रश्न अघि ल्यायो।
नोभेम्बर ६ मा प्रदर्शनमा आएको ‘पाँच पाण्डव’लाई धार्मिक भावनामा चोट पुर्याएको आरोपमा बहिष्कार गर्न केही समूहले आह्वान गरेका थिए। नेपालगञ्जको एउटा हलमा तोडफोड हुन सक्ने धम्की आएको निर्माण पक्षको भनाइपछि सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालयमा सम्बन्धित सरकारी निकाय र चलचित्रकर्मीबीच छलफल भएको थियो। छलफलले सेन्सर बोर्डबाट स्वीकृति पाएको चलचित्र प्रदर्शनमा रोक लगाउन नहुने र चलचित्रकर्मीको सुरक्षा सुनिश्चित गर्नुपर्ने निष्कर्ष निकालेको थियो। निर्देशक वसन्त निरौलाले चलचित्र महाभारतमा आधारित नभएको बताएका छन्; निर्माण पक्षले पनि कथावस्तु महाभारतसँग सम्बन्धित नरहेको स्पष्ट पारेको छ।
बक्स अफिसतर्फ, चलचित्र विकास बोर्डको सिनेपा तथ्यांक उद्धृत गर्दै प्रकाशित साप्ताहिक विवरणअनुसार नोभेम्बर १ को रातिसम्म सात नेपाली चलचित्रले कुल ७२ करोड ५५ लाख ९० हजार रुपैयाँ कमाएका थिए। ‘गौँथली’ले ९ लाख ४६ हजार ८६४ टिकटबाट २६ करोड ७ लाख ५० हजार रुपैयाँसहित अग्रता कायम गरेको थियो। ‘कबड्डी ५: फाइनल म्याचपछि’ले २० करोड ७६ लाख ७० हजार र ‘पेन्सन पट्टा’ले १० करोड २८ लाख २० हजार रुपैयाँ कमाएका थिए। ‘आ बाट आमा २’, ‘बा: एक योद्धा’, ‘छ माया छपक्कै २’ र ‘१२ गाउँ २’ पनि सोही सूचीमा थिए। यी रकम नोभेम्बर १ सम्मका हुन्; त्यसपछिको कमाइ यसमा समावेश छैन।
तिहारको छेकोमा हलको प्रदर्शन सूची पनि फराकिलो देखियो। नोभेम्बर ६ को सूचीमा ‘रामायण’, ‘कबड्डी ५: फाइनल म्याचपछि’, ‘पाँच पाण्डव’, ‘आ बाट आमा २’, ‘क्लेफेस’, ‘छ माया छपक्कै २’, ‘पेन्सन पट्टा’, ‘होप’, ‘जेलर २’ र ‘बा: एक योद्धा’ गरी १० चलचित्र थिए। सूचीमा नेपालीसँगै भारतीय र अन्य विदेशी चलचित्र पनि समावेश थिए। ‘बाटुलो जून’ नोभेम्बर १२ मा प्रदर्शनमा आउने तालिका छ।
यसै साता सम्पन्न तीनदिने काठमाडौँ फिल्म फेस्टिभलमा नयाँ नेपाली तथा विदेशी चलचित्रसँगै ‘के घर के डेरा’ र ‘कुमारी’जस्ता पुनःस्थापित पुराना चलचित्र प्रदर्शन गरिएका थिए। चलचित्रकर्मीहरूले उत्पादन र बक्स अफिस आम्दानी बढे पनि उद्योगको दीर्घकालीन भविष्य मौलिक कथा र सिर्जनात्मक उत्कृष्टतामा निर्भर हुने धारणा राखे। छलफलमा नेपाली चलचित्रमा कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रयोग, युवा निर्देशकले आफ्नै शैली विकास गर्नुपर्ने आवश्यकता र हिमाली तथा आदिवासी समुदायको प्रामाणिक चित्रणबारे पनि कुरा उठ्यो।
साताको समग्र चित्रले नेपाली चलचित्रमा दर्शक र बजार विस्तार भइरहेको देखाउँछ, तर प्रदर्शनको सुरक्षा, विविध कथावस्तु र सिर्जनात्मक गुणस्तरका प्रश्न पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण छन्। तिहारमा आएका चलचित्रको व्यावसायिक नतिजासँगै ती बहसले नेपाली चलचित्र क्षेत्रको आगामी दिशा कस्तो हुन्छ भन्ने संकेत दिनेछन्।
