सन् २०३० सम्म नयाँ प्रकारको ऊर्जा भण्डारण क्षमता ३० करोड किलोवाट पुर्याउने चीनको लक्ष्य
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
चीनले सन् २०३० सम्म नयाँ प्रकारको ऊर्जा भण्डारण क्षमता ३० करोड किलोवाट अर्थात् ३०० गिगावाट पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ। सन् २०२६ देखि २०३० सम्मको १५औँ पञ्चवर्षीय योजनाअन्तर्गत जारी कार्ययोजनाले ऊर्जा भण्डारण क्षेत्रलाई तीव्र विस्तारबाट बजारमा आधारित विकासतर्फ लैजाने लक्ष्यसमेत तय गरेको छ।
राष्ट्रिय विकास तथा सुधार आयोग र राष्ट्रिय ऊर्जा प्रशासनले शुक्रबार जारी गरेको योजनामा औसत भण्डारण अवधि करिब तीन घण्टा पुर्याउने लक्ष्य उल्लेख छ।
नयाँ प्रकारको ऊर्जा भण्डारण भन्नाले जलाशयमा पानी पम्प गरेर विद्युत् उत्पादन गर्ने पम्पयुक्त जलविद्युत् प्रणालीबाहेकका प्रविधिलाई जनाउँछ। यसमा मुख्यतः ब्याट्रीमा आधारित विद्युत् रासायनिक प्रणाली, संपीडित हावाबाट ऊर्जा भण्डारण गर्ने प्रणाली र गुरुत्वाकर्षणमा आधारित प्रविधि पर्छन्।
यस्ता भण्डारण प्रणालीलाई विद्युत् बजारमा निष्पक्ष रूपमा सहभागी गराउने योजना छ। ऊर्जा भण्डारण सुविधा जडित ठूला नवीकरणीय ऊर्जा केन्द्रलाई विभिन्न प्रान्तबीच हुने विद्युत् कारोबारमा एउटै निकायका रूपमा सहभागी गराउन पनि प्रोत्साहन गरिनेछ।
भण्डारण गरिएको विद्युत्को मूल्य प्रतिबिम्बित हुने गरी शुल्क प्रणाली परिष्कृत गर्ने र विद्युत् भण्डारण तथा आपूर्तिको मूल्य निष्पक्ष बजार कारोबारबाट निर्धारण गर्ने योजना छ। यसले अनिवार्य सरकारी नीतिनिर्देशन र अनुदानमा निर्भर विस्तारबाट बजारको भूमिका बढाउने दिशामा क्षेत्रलाई लैजानेछ।
राष्ट्रिय ऊर्जा प्रशासनका अनुसार सन् २०२५ को अन्त्यसम्म चीनमा १३ करोड ६० लाख किलोवाट क्षमताका नयाँ प्रकारका ऊर्जा भण्डारण प्रणाली सञ्चालनमा आइसकेका थिए। औसत भण्डारण अवधि २.५८ घण्टा पुगेको थियो, जुन सन् २०२४ को अन्त्यको तुलनामा ०.३ घण्टा बढी हो।
नवीकरणीय ऊर्जाको उत्पादन बढ्दै जाँदा विद्युत् आपूर्ति र मागबीच सन्तुलन कायम गर्न ऊर्जा भण्डारणको भूमिका महत्त्वपूर्ण बन्दै गएको छ। चीनको नयाँ योजनाले भण्डारण क्षमताको विस्तारसँगै त्यसको प्रभावकारी उपयोग, बजारमा उचित मूल्य निर्धारण र लगानीको दिगोपनमा जोड दिएको छ।
