वैश्विक महिला नेतृत्व सम्मेलनमा चिनियाँ राष्ट्रपति शी जिनपिङको मुख्य सम्बोधन

(बेइजिङ, अक्टोबर १३, २०२५)

मान्यवर अतिथिहरू, महिला तथा सज्जनहरू, मित्रहरू,

पाँच वर्षअघि मैले महिला विषयमा अर्को वैश्विक नेतृत्व सम्मेलन आयोजना गर्ने प्रस्ताव गरेको थिएँ। आज हामी बेइजिङमा पुनः भेला भएका छौँ—महिलासम्बन्धी चौथो विश्व सम्मेलनको ३०औँ वार्षिकी मनाउन र विश्वव्यापी रूपमा महिलाको विकास कसरी प्रवर्द्धन गर्ने भन्ने विषयमा छलफल गर्न। चीन सरकार र जनताको तर्फबाट म यस “वैश्विक महिला नेतृत्व सम्मेलन” को उद्घाटन अवसरमा हार्दिक बधाई व्यक्त गर्दछु।

महिलाले मानव सभ्यता निर्माण, प्रवर्द्धन र परम्परा अगाडि बढाउन निर्णायक भूमिका खेलेका छन्। महिलाको प्रगति विश्व समुदायको साझा जिम्मेवारी हो। तीस वर्षअघि सम्पन्न चौथो विश्व महिला सम्मेलनले “समानता, विकास र शान्तिको कार्यका लागि” भन्ने उच्च आदर्श तय गर्दै ऐतिहासिक बेइजिङ घोषणा र कार्ययोजना पारित गरेको थियो। यसले लैङ्गिक समानतालाई समयको मूल एजेन्डा बनायो र विश्वलाई एकताबद्धरूपमा त्यस लक्ष्यतर्फ उन्मुख गरायो।

गत ३० वर्षमा सोही भावनाबाट प्रेरित भएर महिलाको क्षेत्रमा विश्वव्यापी रूपमा उल्लेखनीय प्रगति भएको छ। आज महिला–पुरुष समानता अन्तर्राष्ट्रिय सहमतिको रूप लिइसकेको छ। यो संयुक्त राष्ट्रसंघको विकास एजेन्डा र प्राथमिक लक्ष्यमा समावेश छ। हालसम्म १८९ देशले “महिलामाथि हुने सबै प्रकारका भेदभाव अन्त्य गर्ने महासन्धि” अनुमोदन गरेका छन्। विश्वका १९० भन्दा बढी देशहरूले महिलाका अधिकारका लागि करिब १६०० कानुन पारित गरेका छन्। महिलाको शिक्षामा वृद्धि, आर्थिक, राजनीतिक, सांस्कृतिक र सामाजिक क्षेत्रमा सक्रियता बढेको छ, र धेरै महिलाहरूले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा योगदान पुर्‍याएका छन्।

महिला मित्रहरू सबैको साझा भविष्य

तर पनि, महिलाको समग्र विकासमा अझै चुनौतीहरू विद्यमान छन्। आज पनि विश्वभर करिब ६० करोडभन्दा बढी महिला र किशोरी युद्ध र द्वन्द्वमा पिल्सिएका छन्, करिब १० प्रतिशत चरम गरीबीमा बाँचेका छन्। हिंसा, भेदभाव, र डिजिटल विभाजनजस्ता गहिरा समस्या अझै समाधान हुन सकेका छैनन्। त्यसैले अब हामीले पुनः बेइजिङ सम्मेलनका उद्देश्यहरूलाई आत्मसात् गर्दै ठोस कार्यमार्ग तय गर्नुपर्छ। यस सन्दर्भमा म चार बुँदामा सुझाव प्रस्तुत गर्न चाहन्छु।

पहिलो, महिलाको विकासका लागि शान्ति र सुरक्षित वातावरण सँगै सुनिश्चित गर्नुपर्छ। विश्व शान्ति नै महिलाको समग्र प्रगतिको आधार हो। युद्ध, द्वन्द्व, गरिबी र प्राकृतिक विपत्तिले प्रभावित क्षेत्रका महिला तथा बालिकाको सुरक्षा सुनिश्चित गर्नुपर्नेछ। महिलामाथि हुने हिंसाका सबै रूप विरुद्ध कडा कदम चालिनुपर्छ।

दोस्रो, महिलाको उच्च गुणस्तरीय विकासका लागि साझा प्रगतिको ऊर्जा सिर्जना गर्नुपर्छ। विश्वको आधुनिकीकरण प्रक्रियामा महिलाको सहभागिता अनिवार्य हुनुपर्छ। प्रविधि, नवप्रवर्तन र हरित विकासमा महिलालाई अग्रभूमिमा ल्याएर आधुनिक युगमा उनीहरूका सपना साकार पार्न सहयोग पुर्‍याउनुपर्छ।

तेस्रो, महिलाका अधिकार र हित संरक्षणका लागि शासन र कानुनी संरचना बलियो बनाउनुपर्छ। स्वास्थ्य र शिक्षा स्रोतमा समान पहुँच दिलाउन, राजनीतिक निर्णय प्रक्रियामा महिलाको सहभागिता बढाउन र भेदभावरहित सामाजिक वातावरण निर्माण गर्न सबै देशले प्रयास गर्नुपर्छ।

चौथो, महिला सशक्तीकरणका लागि वैश्विक सहकार्यको नयाँ अध्याय लेख्नुपर्छ। म केही समयअघि प्रस्तुत गरेको वैश्विक शासन पहल (Global Governance Initiative) ले अधिक न्यायपूर्ण र समावेशी विश्व शासन प्रणालीको आह्वान गर्छ। महिलालाई यस प्रक्रियामा substantive भूमिका दिनुपर्छ। संयुक्त राष्ट्रसंघले विशेषगरी विकासशील देशका महिलाका आवश्यकता प्रति ध्यान दिनुपर्छ र अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यका प्लेटफर्महरू सशक्त पार्नुपर्छ।

चीनमा महिलाको सशक्त भूमिका

चीनमा महिलाको उत्थान, विकास र सहभागिता सधैं आधुनिक चीन निर्माणको अभिन्न हिस्सा रहँदै आएको छ। गत दशकहरूमा चीनले इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो गरिबी उन्मूलनको उपलब्धि हासिल गर्दै ६९ करोड महिलालाई मध्यम समृद्ध जीवनमा पुर्‍याएको छ। मातृ मृत्यु दर सन् १९९५ देखि ८० प्रतिशत घटाइएको छ। आज चीनको अर्थतन्त्र र समाजमा महिलाको सहभागिता उल्लेखनीय छ — श्रम बजारमा ४०% भन्दा बढी, इन्टरनेट उद्यममा ५०% भन्दा बढी र पछिल्ला चार ओलम्पिक खेलमा पदक विजेतामध्ये ६०% महिला छन्।

नयाँ युगमा चिनियाँ महिला अझ आत्मविश्वासी, ऊर्जावान् र नेतृत्वशील भएका छन्। ग्रामीण पुनरुत्थानदेखि वैज्ञानिक नवप्रवर्तनसम्म, उनीहरू देशको सामाजिक रूपान्तरणको अग्रपङ्क्तिमा छन्। वास्तवमै, “नयाँ चीनको आधुनिकीकरण यात्रामा हरेक महिला एउटा चम्किलो तारा हो।”

वैश्विक समर्थन र सहयोगका कार्यक्रमहरू

चीनले विश्वभरका महिलाको विकासका लागि निरन्तर सहयोग गरिरहेको छ। युनेस्कोसँग साझेदारीमा छोरी र महिलाको शिक्षा पुरस्कार स्थापना गरिएको छ। मातृ–शिशु स्वास्थ्य, सुखी विद्यालय, हरित जीवनजस्ता “सानातिना तर सुन्दर” परियोजनाहरू सञ्चालन भइरहेका छन्।

म अब केही नयाँ प्रतिबद्धता घोषणा गर्न चाहन्छु:

चीनले आगामी पाँच वर्षमा संयुक्त राष्ट्रसंघ महिला (UN Women) का लागि थप १० मिलियन अमेरिकी डलर सहयोग गर्नेछ।

चीनको Global Development and South–South Cooperation Fund बाट १०० मिलियन डलर महिलामुखी परियोजनामा खर्च हुनेछ।

चीनले १,००० साना र सुन्दर परियोजना सञ्चालन गर्नेछ जसले महिलालाई प्रत्यक्ष लाभान्वित गर्नेछ।

५०,००० महिलालाई चीनमा आदान–प्रदान र तालिमका लागि आमन्त्रित गरिनेछ।

र “Global Center for Women’s Capacity Building” स्थापना गरिनेछ, जसले अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यमा महिला सीप विकासका कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्नेछ।

अन्त्यमा,

चिनियाँ भनाइ छ, “अटल समर्पणले दीर्घ सुगन्ध छोड्छ।”
अबको ऐतिहासिक मोडमा, हामी सबैले बेइजिङ विश्व महिला सम्मेलनको भावना पुनर्जीवित गरौं, साझा मानव भविष्यको दृष्टिकोण अंगिकार गरौं, महिलाको समग्र विकास प्रक्रियालाई तीव्र बनाऔं र मानव सभ्यताको उज्ज्वल भविष्य सँगै निर्माण गरौं।

धन्यवाद।