जापानमा चिनियाँ राजदुतले जापानी सेनाको हवाई छेडछाडको कडा विरोध जनाए

# फु यू हाई

वास्तविकता र सत्यलाई तोडमरोड गरी प्रस्तुत गर्ने तथा अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रीय शान्ति र स्थिरतालाई असन्तुलनमा पार्ने जापानी पक्षको प्रयासको चिनियाँ पक्षले कडा भर्त्सना गरेको छ। जापानमा नियुक्त चिनियाँ राजदुत वू जियाङहाओले आइतबार जापानी विदेश मन्त्रालयका उपमन्त्री फुनाकोशी ताकेहिरोसँग गम्भीर रूपमा आपत्ति जनाउँदै कडा विरोध प्रकट गरेका छन्। जापानी स्वरक्षा सेनाको विमानले चिनियाँ नौसेनाको विमानवाहक समूहको अभ्यासप्रति गरेको छेडछाडको घटनालाई लिएर यस्तो गरिएको चिनियाँ दूतावास जापानको वीच्याट खातामा प्रकाशित विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

राजदुत वूले चिनियाँ पक्षको बारम्बारको चेतावनी र टिप्पणीलाई अवहेलना गर्दै जापानी पक्षले जापानी स्वरक्षा सेनाको विमान पठाउन जारी राखेको र चिनियाँ नौसेनाले अभ्यास गरिरहेको समुद्री क्षेत्र र वायुक्षेत्रमा बारम्बार नजिक पुगी अवरोध पुर्याएको बताए। उनले यसले चीनको सामान्य अभ्यास कार्यक्रममा गम्भीर असर पारेको र उडान सुरक्षामा गम्भीर जोखिम सिर्जना गरेको छ भने। उनले यसका साथै जापानी पक्षले पल्टिएर वास्तविकतासँग मेल नखाने सूचना प्रसारण गरी यस मुद्दालाई उच्च स्वरमा उठाएको र सार्वजनिक विचारलाई गलत दिशामा लगेको, जुन अत्यन्तै गैरजिम्मेवार किसिमको कार्य हो, बताए।

चिनियाँ पक्षले जापानलाई तुरुन्तै आफ्नो दोषारोपण र कुप्रचार रोक्न, मोर्चाको कार्यकलाप कडाइले सीमित गर्न र यस्ता घटना फेरि नदोहोरियोस् भनी गम्भीरतापूर्वक माग गरेको छ। जापानी पक्षले वास्तविकतालाई तोडमरोड गरी चिनियाँ विपक्षमा गलत सूचना फैलाएको भन्दै यसबाट उत्पन्न सम्भावित नतीजाको लागि जापानी पक्ष जिम्मेवार हुने बताएको छ।

यो घटनाले पूर्वी चीन सागर र ह्वाङहाइ सागरमा बढ्दो तनावलाई पनि उजागर गरेको छ। यस क्षेत्रमा ऐतिहासिक विवाद र रणनीतिक प्रतिस्पर्धाको पृष्ठभूमिमा यस्ता सैन्य घटनाहरूले गलत बुझाइ र द्वन्द्वको जोखिम बढाउँछन्। चीनले सधैं शान्तिपूर्ण विकासको मार्ग अवलम्बन गर्दै आएको छ र क्षेत्रीय शान्ति र स्थिरतालाई कायम राख्न प्रतिबद्ध छ। तर यसले आफ्नो राष्ट्रिय सार्वभौमसत्ता र भूभागीय अखण्डताको रक्षा गर्ने दृढ इच्छाशक्तिलाई पनि देखाउँछ।

चिनियाँ नौसेनाको अभ्यास अन्तर्राष्ट्रिय कानून र अभ्यास अनुसार पूर्वनिर्धारित क्षेत्रमा भएको हो र यसले कुनै पनि देशको सुरक्षामा खतरा पुर्याएको छैन। अन्तर्राष्ट्रिय जलक्षेत्रमा यस्तो अभ्यास गर्नु समुद्री राज्यहरूको सामान्य अभ्यास हो र संयुक्त राष्ट्र सन्धिको समुद्री कानून (युनाइटेड नेसन्स कन्भेन्सन अन द ल अफ द सी – युन्क्लोस) ले पनि यस्तो अधिकार प्रदान गरेको छ। जापानी पक्षको कार्यले अन्तर्राष्ट्रिय कानूनमा आफूलाई दिइएको सीमा उल्लंघन गरेको छ र क्षेत्रमा शान्ति र स्थिरताको लागि चुनौती सिर्जना गरेको छ।

द्विपक्षीय सम्बन्धलाई हेर्दा, चीन र जापान पूर्वी एसियाका दुई प्रमुख राष्ट्र हुन् र तिनीहरूको सम्बन्ध क्षेत्रीय शान्ति र समृद्धिमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। दुवै देशले आपसी सम्मान, समानता र परस्पर फाइदाको आधारमा सम्बन्ध विकास गर्नुपर्छ। तर जापानी पक्षले यस्तो गैरजिम्मेवार कार्य गरी द्विपक्षीय सम्बन्धमा क्षति पुर्याएको छ। यसले द्विपक्षीय विश्वासलाई झन् कमजोर बनाउनेछ र कूटनीतिक समाधानका बाटोमा रोक लगाउनेछ।

अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले यस घटनालाई गम्भीरतापूर्वक लिनुपर्छ र जापानलाई आफ्नो कार्यको पुनरावलोकन गर्न प्रेरित गर्नुपर्छ। क्षेत्रीय शान्ति र स्थिरतालाई बिगार्ने कुनै पनि प्रयास अस्वीकार्य हो। चीनले जापानसँगै सम्वाद र सहयोगबाट मतभेद समाधान गर्न र सामान्य हितको क्षेत्रमा सहकार्य गर्न इच्छुक छ। तर यसको लागि जापानले आफ्नो गल्ती स्वीकार गरी ठोस कदम चाल्नुपर्छ र भविष्यमा यस्ता उक्साउने कार्य नगर्ने सुनिश्चित गर्नुपर्छ।

यस घटनाले चीनले आफ्नो सार्वभौमसत्ता र सुरक्षामा कुनै समझदारी गर्नेछैन भन्ने स्पष्ट सन्देश दिएको छ। चिनियाँ पक्षले शान्तिपूर्ण विकासको नीति अवलम्बन गर्न जारी राख्नेछ, तर आवश्यक परेमा आफ्नो हित र क्षेत्रीय शान्तिको रक्षा गर्न पनि दृढ संकल्पित छ। जापानले चीनको गम्भीर चासोलाई बुझ्नुपर्छ र द्विपक्षीय सम्बन्धलाई सही दिशामा लैजान उचित भूमिका खेल्नुपर्छ।