होर्मुज जलडमरूमध्यमा तनाव: विश्व व्यापार र खाद्य सुरक्षामा ठूलो संकटको चेतावनी

काठमाडौं / संयुक्त राष्ट्र व्यापार तथा विकास (UNCTAD) ले होर्मुज जलडमरूमध्यमा हालै भएको सामुद्रिक यातायात अवरोधले ऊर्जा बजार, समुद्री ढुवानी र विश्वव्यापी आपूर्ति शृंखलामा ठूलो प्रभाव पार्न सक्ने चेतावनी दिएको छ।

मंगलबार सार्वजनिक गरेको विश्लेषणात्मक प्रतिवेदनमा UNCTADले क्षेत्रमा भएको सैन्य वृद्धिले होर्मुज जलडमरूमध्य हुँदे हुने ढुवानी प्रभावित भएको जनाएको छ। यो जलमार्ग विश्वको करिब एक चौथाई समुद्री तेल व्यापारका साथै ठूलो मात्रामा तरल प्राकृतिक ग्यास र मलिलो पदार्थको ढुवानीका लागि महत्वपूर्ण निकास हो।

प्रतिवेदनले तेल बजार तुरुन्तै प्रभावित भएको र केही समयमै ब्रेन्ट क्रुड तेलको मूल्य ९० डलर प्रतिब्यारेलभन्दा माथि पुगेको उल्लेख गरेको छ।

UNCTADले यसको प्रभाव ऊर्जा बजारभन्दा बाहिरसम्म फैलिन सक्ने चेतावनी दिएको छ। विश्वको करिब एक तिहाई समुद्री मलिलो पदार्थ व्यापार यही जलडमरूमध्य हुँदै हुने गर्दछ, जसले विश्वका केही गरिब मुलुकहरूमा मलिलो पदार्थको पहुँचमा समस्या ल्याउन सक्छ।

प्रतिवेदनमा भनिएको छ, “ऊर्जा, मलिलो पदार्थ र ढुवानीको बढ्दो लागतले खाद्यान्न मूल्य वृद्धि गराउन सक्छ र जीवनयापनको लागतमा थप दबाब सिर्जना गर्न सक्छ।”

यसले थप गरेको छ, “विकासशील अर्थतन्त्रहरू यी प्रभावहरूप्रति विशेष रूपमा संवेदनशील हुन सक्छन्, किनकि उच्च ऋणभार र बढ्दो उधारो लागतले उनीहरूलाई नयाँ मूल्य वृद्धि सहन गर्न कठिन बनाउँदछ।”

प्रतिवेदनले स्थितिको निरन्तर अनुगमन गर्नुपर्नेमा जोड दिएको छ, विशेष गरी कमजोर अर्थतन्त्रहरूमा पर्न सक्ने प्रभावलाई ध्यानमा राख्दै।