भारत भ्रमणले ब्रिक्स सहकार्य, ग्लोबल साउथ र चीन–भारत सम्बन्धलाई नयाँ दिशा दिएको वाङ यीको भनाइ
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङको भारत भ्रमणले ब्रिक्स सहकार्यको उच्च गुणस्तरीय विकासलाई नयाँ गति दिएको, ग्लोबल साउथको एकता सुदृढ गरेको र चीन–भारत सम्बन्धलाई दीर्घकालीन रणनीतिक दिशातर्फ अघि बढाएको चिनियाँ विदेशमन्त्री वाङ यीले बताएका छन्।
चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी केन्द्रीय समितिको राजनीतिक ब्युरोका सदस्यसमेत रहेका वाङले आइतबार पत्रकारहरूलाई सीको भारत भ्रमणबारे जानकारी दिँदै नयाँ दिल्लीमा शनिबार र आइतबार आयोजित १८औँ ब्रिक्स शिखर सम्मेलनमा उनको सहभागिता रणनीतिक रूपमा महत्वपूर्ण रहेको बताए।
वाङका अनुसार सीले पछिल्ला दुई दशकको ब्रिक्स विकासलाई ‘आत्मनिर्भरता र आत्मसुदृढीकरण’, ‘कठिन परिस्थितिमा एकअर्काको साथ’ र ‘फलदायी उपलब्धि’ भन्ने तीन मुख्य विशेषताबाट व्याख्या गरेका छन्। नयाँ ऐतिहासिक चरणमा प्रवेश गरेको ब्रिक्सले नवप्रवर्तनमा आधारित विकास, शान्ति तथा स्थिरता, सभ्यताबीच पारस्परिक सिकाइ र विश्व शासन सुधारमा अग्रणी भूमिका खेल्नुपर्ने सीको प्रस्ताव रहेको वाङले बताए।
सन् २०२७ मा ब्रिक्सले चौथो ‘चीन वर्ष’ मनाउने उल्लेख गर्दै सीले त्यसलाई सदस्य तथा साझेदार मुलुकबीच सहमति विस्तार, भविष्यको दिशा निर्धारण र ब्रिक्स सहकार्यको तेस्रो स्वर्णिम दशक शुरु गर्ने अवसरका रूपमा प्रयोग गर्ने घोषणा गरेको वाङले जानकारी दिए।
वाङका अनुसार सीको भ्रमणले ग्लोबल साउथलाई पनि थप राजनीतिक र विकासात्मक शक्ति प्रदान गरेको छ। सीले अन्तर्राष्ट्रिय मामिलामा कानुनको शासन रक्षा गर्ने, अन्तर्राष्ट्रिय कानुन र नियम सबै देशमा समान रूपमा लागू हुने सुनिश्चित गर्ने, बहुपक्षीयताको झण्डा उच्च राख्ने र संयुक्त राष्ट्रसंघको अधिकार तथा केन्द्रीय भूमिकालाई कायम राख्ने प्रस्ताव अघि सारेका छन्।
यसैगरी जनकेन्द्रित विकास अवधारणालाई निरन्तरता दिँदै सन् २०३० को दिगो विकास कार्यसूची कार्यान्वयनमा गति दिने तथा परम्परागत र गैरपरम्परागत दुवै सुरक्षा चुनौती सम्बोधन गर्न संयुक्त सुरक्षा शासन अघि बढाउने प्रस्ताव पनि सीले प्रस्तुत गरेको वाङले बताए।
नयाँ चरणको वैज्ञानिक तथा प्रविधिक क्रान्ति र औद्योगिक रूपान्तरणलाई लक्षित गर्दै चीनले कृत्रिम बुद्धिमत्ताबाट सशक्त नयाँ औद्योगिकीकरण, खुला श्रोत तथा समावेशी कृत्रिम बुद्धिमत्ता, डिजिटल उद्योग सहकार्य र बुद्धिमत्तापूर्ण उत्पादन सहकार्यसम्बन्धी ब्रिक्स पहल प्रस्ताव गरेको छ। वाङका अनुसार यी पहलले विकासशील मुलुकलाई नयाँ प्रविधिक अवसरमा समान पहुँच दिलाउन र औद्योगिक रूपान्तरणलाई तीव्र बनाउन सहयोग पुर्याउने लक्ष्य राखेका छन्।
सीको भारत भ्रमणको तेस्रो प्रमुख उपलब्धिका रूपमा वाङले चीन–भारत सम्बन्धलाई उल्लेख गरे। उनका अनुसार सी र भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीबीच दुई देशको सम्बन्धसँग जोडिएका रणनीतिक, दीर्घकालीन र दिशात्मक विषयमा स्पष्ट तथा गहन विचार आदानप्रदान भएको थियो।
दुवै नेताबीच भएको सबैभन्दा महत्वपूर्ण सहमति चीन र भारत एकअर्काका साझेदार हुनुपर्ने भन्ने रहेको वाङले बताए। सीले दुई देशले एकअर्काको शक्ति र क्षमताबाट लाभ लिन, पारस्परिक सहयोग गर्न, एकअर्काको सफलतालाई समर्थन गर्न र साझा विकास अघि बढाउन सक्ने धारणा राखेका थिए।
चीन र भारतले सीमाक्षेत्रमा शान्ति र स्थिरता संयुक्त रूपमा कायम राख्ने सहमति पनि गरेको वाङले बताए। साथै, ब्रिक्सको पालैपालो अध्यक्षता सम्हाल्ने क्रममा दुवै देशले एकअर्कालाई सहयोग गर्ने सहमति भएको छ।
वाङका अनुसार सी चिनफिङको नयाँ दिल्ली भ्रमणले ब्रिक्सको भावी दिशा, ग्लोबल साउथको सामूहिक भूमिका र चीन–भारत सम्बन्धलाई एउटै रणनीतिक संरचनाभित्र जोडेको छ। चीनले आगामी चरणमा ब्रिक्सलाई थप प्रभावकारी बहुपक्षीय सहकार्य मञ्चका रूपमा विकास गर्दै विकासशील मुलुकको प्रतिनिधित्व, प्रविधिक पहुँच र विश्व शासनमा उनीहरूको भूमिका विस्तार गर्न जोड दिने जनाएको छ।
