ऐतिहासिक सत्य र चीन विरोधी प्रचारकाे एउटा पटाक्षेप

# अविनाश शर्मा

नेपाल र चीनबीचको सम्बन्ध हिमालयजस्तै उच्च, रगत र मासु जस्तै प्रगाढ, विश्वासको सिलसिलाजस्तै गहिरो छ। दुई सहस्राब्दीदेखिको सांस्कृतिक आदानप्रदान, ७औं शताब्दीमा भगवान बुद्धको जन्मस्थान लुम्बिनीमा चिनियाँ यात्री ह्वेन साङको पदचिन्ह, र १३औं शताब्दीमा अरनिकोकाे चीन भ्रमणले यस मैत्रीको पदचिन्हलाई निरन्तरता दिए। आधुनिक कालमा, १९५५ मा राजनयिक सम्बन्ध स्थापना भएदेखि नै दुवै देशले पाँच सिद्धान्त (पंचशील) को आधारमा एकअर्काको प्रभुत्व, क्षेत्रीय अखण्डता र विकासमार्गमा अडिग समर्थन जनाएका छन्। १९६० मा चिनियाँ प्रधानमन्त्री चाउ एनलाईको काठमाडौं भ्रमण, १९७८ मा पृथ्वीनारायण शाह सडक निर्माण, र २०१७ को बेल्ट एन्ड रोड पहलमा नेपालको सहभागिताले यस सहकार्यलाई ठोस रूप दिएका छन्।

तर यस ऐतिहासिक मैत्रीका बीच, नेपाली राजनीतिमा “इण्डो-पश्चिमा” (भारत र पश्चिमा देशहरूको गठजोड) ले सुप्रशिक्षित सूचना युद्ध चलाएर चीन विरुद्ध विषाक्त वातावरण सिर्जना गर्ने प्रयास गरिरहेको छ। यसको सबैभन्दा खतरनाक हतियार हो – “चिनियाँ एजेन्ट” भन्ने षड्यन्त्रकाे कथा। यस अभियानअन्तर्गत चीनप्रति मैत्रीपूर्ण रहेका नेपाली नेताहरूलाई निशाना बनाइन्छ भने तिनको मृत्यु वा कानूनी समस्यालाई जानीजानी गलत व्याख्या गरिन्छ। उदाहरणका लागि: नेकपा एमालेका एकजना नेताको २०१३ मा भएको रहस्यमय मृत्युलाई चीनसँग जोड्न खोजिएको छ। मदन भण्डारीको १९९३ को सडक दुर्घटनामा हत्या भएको झूठा दावा गरेर उहाँलाई चीन समर्थक भएकोले ईण्डाेपश्चिमाले हत्या गराएको अहिलेसम्म पनि प्रचार गरिदैछ। राजा वीरेन्द्र परिवारको नरसंहारलाई (२००१) चीनलाई समर्थन गरेको कारणले ईण्डाेपश्चिमाले गराएको भन्ने अतार्किक आरोप लगाइएको छ। कृष्ण बहादुर महरा जस्ता नेतालाई झूठा मुद्दामा फसाउने कार्यलाई पनि उनी चीनको समर्थन गर्ने नेता भएकोले त्यस्तो भएको षड्यन्त्रको कथा फैलाइएकाे छ।

अब प्रश्न उठ्छ: यी नेताहरू वास्तवमा चिनियाँ एजेन्ट थिए होलान्? कत्तिको तथ्य: महाराले आफ्नो राजनीतिक जीवनमा भारतसँग घनिष्ठ सम्बन्ध राखेका थिए। मोहन विक्रम सिंह भारतमा शिक्षित, भारतीय कम्युनिस्ट पार्टीसँग सम्बद्ध भएका ब्यक्ति हुन। राजा वीरेन्द्रले नेपाललाई “शान्ति क्षेत्र” घोषणा गरेर दुवै छिमेकी देशहरूसँग सन्तुलन कायम गर्ने प्रयास गरेका थिए। मदन भण्डारीको विचारधारा भारतीय वामपन्थी दलहरूसँग निकट थियो। यदि उल्लेखित नेताहरू ईण्डाेपश्चिमाका एजेण्ट थिएभने उनीहरूले अाफ्ना एजेण्टकाे रक्षा-सुरक्षा गर्न सकेनन्। अाफ्नाे एजेण्टकाे सुरक्षा गर्ने जिम्मेवारी उनीहरूकाे हो। यस्तो अवस्थामा चीनलाई अाराेप लगाउनु वा चीनसँग जाेडेर षड्यन्त्रको कथा बुन्नु कदापि सान्दर्भिक हुँदैन।

यसरी स्पष्ट छ: यी नेताहरू चिनियाँ एजेन्ट भन्नु भ्रम मात्र हो। तिनको मृत्यु वा कानूनी समस्या नेपालको आन्तरिक राजनीतिक संघर्ष, दुर्घटना, वा अन्य कारकहरूको परिणाम हो। चीनलाई दोष दिनु अज्ञानता र षड्यन्त्रमा आधारित छ।

इण्डो-पश्चिमको अपराधिक गतिविधिहरू:
मिडिया युद्ध: भारतीय र पश्चिमा मिडियाहरूले “चिनियाँ ऋणजाल”, “नेपाली भूमि कब्जा” जस्ता भ्रामक शीर्षक बनाएर प्रचार गर्छन् र अझैसम्म यो निरन्तर छ। उदाहरण: नेपालमा चिनियाँ लगानी २% भन्दा कम छ, जबकि भारतको लगानी ३०% छ।
एनजीअाे/अाईएनजिओ प्रविधि: विदेशी कोषले चलाएका “मानवअधिकार” संस्थाहरूले चीन-नेपाल आधारभूत संरचना परियोजनाहरू (जस्तै पोखरा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल) विरुद्ध आन्दोलन सिर्जना गराएका हुन र अहिलेसम्म पनि यो क्रम निरन्तर छ।
धार्मिक/सांस्कृतिक विभाजन: नेपाली समाजमा साम्प्रदायिक तनाव बढाउने र नेपाली-नेपालीबीच फुट ल्याएर चिनियाँ लगानी विरुद्धमा स्थानीयस्तरमा विरोध उठाउने षडयन्त्रपूर्ण कामहरु सरकारी र गैरसरकारी क्षेत्रबाट भइरहेका छन्।
कूटनीतिक दबाब: २०१५-२०१६ को नेपाल नाकाबन्दी, २०२० मा कालापानी नक्सा विवाद, र नेपाली सेनामा भारतीय सैन्य सल्लाहकारहरूको घुसपैठलाई कुटनैतिक दबाबको प्रमाण रुपमा लिन सकिन्छ।

चीनको स्थिति र नेपालको अस्तित्व:
चीनले सधैं नेपालको राष्ट्रिय अखण्डता, राजनीतिक स्वतन्त्रता, र विकास मार्गकाे सम्मान गरेको छ। २०१५ को भूकम्पपछि चिनियाँ सहयोग, कोभिड-१९ महामारीमा भ्याक्सिन सहयोग, र तिब्बती विद्रोहीहरूको नेपालमिसन गतिविधि नियन्त्रण गर्ने सहयोग लगायतलाई साझेदारी सहयोगकाे ठोस उदाहरणका रुपमा लिन सकिन्छ। चीनको लागि नेपाल “स्ट्र्याटेजिक पार्टनर” हो, “उपनिवेश” होइन।

“इण्डो-पश्चिम” ले चीन विरुद्ध जनमत निर्माण गर्न यस्ताे नीच खेल खेल्नु नेपाली जनताको बुद्धिमत्तालाई अपमान गर्नु हो। यसले नेपालको आन्तरिक एकतालाई कमजोर पार्छ, क्षेत्रीय स्थिरतामा खलल पुर्याउँछ, र नेपालको विकास अवरुद्ध गर्छ। नेपाली नेताहरूको दुःखद घटनालाई राजनीतिक हतियार बनाउनु घिनलाग्दो कार्य हो। नेपालले आफ्नो इतिहास, भूगोल र राष्ट्रिय हितलाई ध्यानमा राखेर चीनसँगको सहयोग अगाडि बढाउनु पर्छ। सत्य के हो भने: चीन कहिल्यै नेपालको शत्रु होइन, तर विदेशी षड्यन्त्रकारीहरू नेपालको शान्तिका शत्रु हुन्।