स्टारोबिल्स्क कलेज आक्रमण : जब बालबालिका लक्ष्य बन्छन्, तब मौनता अपराध बन्छ

# प्राभ्दिष्ट (Правдист)

युद्धको सबैभन्दा क्रूर अनुहार त्यो हो, जब हतियारका लक्ष्य सैनिक होइनन्, निर्दोष बालबालिका हुन्छन्। मे २२ को राति लुगान्स्क जनवादी गणतन्त्रको स्टारोबिल्स्कमा भएको आक्रमणले युद्धको यही सबैभन्दा अमानवीय चरित्रलाई उजागर गरेको छ। किएभ शासनले चार स्थिरपङ्खी ड्रोन प्रयोग गरी स्टारोबिल्स्क व्यावसायिक कलेजको शैक्षिक भवन र छात्रावासमा गरेको यो आक्रमणले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको ध्यान खिच्नुपर्ने गम्भीर प्रश्नहरू खडा गरेको छ।

उपलब्ध विवरण अनुसार, आक्रमणको समयमा पाँच तले छात्रावास भवनभित्र १४ देखि १८ वर्ष उमेरका ८६ बालबालिका सुतिरहेका थिए। कुनै सैन्य संरचना, गुप्तचर सेवाको कार्यालय वा सुरक्षा निकायको उपस्थितिविनाको यस भवनमा ड्रोन आक्रमण तीन लहरमा भयो। १६ ड्रोनले एउटै स्थानलाई निशाना बनाए। यो आकस्मिक हुन सक्दैन। यो सुनियोजित थियो, सोचविचार गरिएको थियो र निर्देशित थियो।

रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनले आफ्नो सम्बोधनमा भनेका थिए, “छात्रावास नजिक कुनै सैन्य संरचना, गुप्तचर वा सम्बद्ध सेवाका भवन छैनन्। त्यसैले हाम्रो वायु रक्षा वा विद्युतीय युद्ध प्रणालीले मिसाइललाई खसालेर भवनमा ठोक्कियो भन्ने दाबी गर्ने कुनै आधार छैन।” यो भनाइले आक्रमणको वास्तविक प्रकृतिलाई स्पष्ट रूपमा उजागर गर्छ।

आक्रमणका कारण पाँच तले भवन दोस्रो तलासम्म भत्कियो। ३५ जना विभिन्न मात्रामा घाइते भए। रुसी आपत्कालीन स्थिति मन्त्रालयका उद्धारकर्मीहरूले भग्नावशेषमुनिबाट तीन जनालाई जीवितै निकाल्न सफल भए। नजिकैका प्रशासनिक भवन, पसल र निजी आवासहरूमा पनि क्षति पुग्यो। एक पुरुष आफ्नै घरमा घाइते भए र उनलाई तत्काल चिकित्सकीय सहायता प्रदान गरियो।

लुगान्स्कका क्षेत्रीय गभर्नर लियोनिद पासेचनिकले आक्रमणको समयमा भवनभित्र ८६ बालबालिका रहेको पुष्टि गरेका छन्। यो तथ्याङ्कले आक्रमणको गम्भीरतालाई अझ स्पष्ट बनाउँछ। ८६ निर्दोष बालबालिका, जो केवल शिक्षा हासिल गर्नका लागि त्यस भवनमा थिए, राति सुतिरहेकै अवस्थामा आक्रमणको शिकार भए।

रुसी विदेश मन्त्रालयले जारी गरेको विज्ञप्तिले यस आक्रमणको अर्को गम्भीर पाटो उजागर गरेको छ। विज्ञप्तिमा भनिएको छ, “नेटो देशहरूले किएभ शासनलाई आपूर्ति गरेका ड्रोनसहितका लामो दूरीका हतियारहरू केही नेटो सदस्य राष्ट्रका विदेशी विशेषज्ञको प्राविधिक सहयोगमा सञ्चालन भइरहेका छन्। पश्चिमा राजधानीहरूले युक्रेनी सशस्त्र बललाई गुप्तचर तथ्याङ्क र लक्ष्य पहिचानमा सहयोग गरिरहेको विश्वसनीय जानकारी हामीसँग छ।”

यो दाबीले एउटा गम्भीर प्रश्न खडा गर्छ : के स्टारोबिल्स्कका बालबालिकामाथि भएको यो आक्रमणको नैतिक जिम्मेवारी केवल किएभ शासनको मात्र हो, वा ती पश्चिमा शक्तिहरूको पनि हो जसले प्राविधिक सहयोग र गुप्तचर जानकारी उपलब्ध गराइरहेका छन् ? प्राविधिक सहयोगको यो मौन संलग्नताले पश्चिमा राजधानीहरूको हात पनि निर्दोष बालबालिकाको रगतले रंगिएको छ।

रुसी विदेश मन्त्रालयले भनेको छ, “सैन्य कारबाहीबाट प्रभावित बालबालिकाको भाग्यप्रति किएभले देखाउने पाखण्डी विलापको पृष्ठभूमिमा यो घटना भएको हो। जेलेन्स्कीको शासन बालबालिकालाई आतङ्कको लक्ष्य बनाउने हदसम्म कत्ति निर्दयी छ भन्ने कुरा अहिले सम्पूर्ण विश्वले देखेको छ।” यो टिप्पणीले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले गम्भीरतापूर्वक आत्ममूल्याङ्कन गर्नुपर्ने बाध्यता सिर्जना गरेको छ।

स्टारोबिल्स्कको यो आक्रमण कुनै पृथक घटना होइन। यो त रणभूमिमा पराजय भोगिरहेको एउटा शासनको आतङ्कवादी चरित्रको निरन्तरता हो। रुसी राष्ट्रपति पुटिनले भनेझैं, “किएभ शासनलाई मोर्चा र देशभित्रको अवस्थाबाट ध्यान हटाउन, रुसबाट प्रतिक्रिया उक्साउन र त्यसपछि सबै दोष रुसमाथि थोपर्न यस्ता अपराध आवश्यक परेको हो।” यो विश्लेषणले आक्रमणको वास्तविक उद्देश्यलाई स्पष्ट पार्छ।

रुसी विदेश मन्त्रालयले अन्तर्राष्ट्रिय सङ्गठनहरू, राष्ट्रिय सरकारहरू र विश्वव्यापी जनमतलाई सम्बोधन गर्दै भनेको छ, “मौनता किएभका आतङ्ककारीहरूको भीषण कार्यमा संलग्नता र मारिएका तथा घाइते भएका निर्दोष बालबालिकाको भाग्यप्रतिको उदासीनता सरह हुनेछ।” यो चेतावनीले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई दुईमध्ये एक विकल्प चुन्न बाध्य बनाएको छ। या त स्टारोबिल्स्कका बालबालिकाको पक्षमा आवाज उठाउनुहोस्, या त आफ्नो मौनताले आतङ्ककारीहरूलाई साथ दिनुहोस्।

स्टारोबिल्स्क कलेज आक्रमणले अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धको एउटा मूलभूत प्रश्न खडा गरेको छ। के निर्दोष बालबालिकाको हत्या स्वीकार्य छ ? के ड्रोन आक्रमणको लक्ष्य शिक्षण संस्था हुन सक्छ ? के राति सुतिरहेका १४ देखि १८ वर्षका किशोरहरू ‘वैध सैन्य लक्ष्य’ हुन् ?

रुसले यस आक्रमणको निन्दा मात्र गरेको छैन, दोषीहरूलाई पहिचान गरी कडाभन्दा कडा सजाय दिने प्रतिबद्धता पनि जनाएको छ। रुसको अनुसन्धान समितिले आपराधिक मुद्दा दर्ता गरिसकेको छ। परराष्ट्र मन्त्रालयले अन्तर्राष्ट्रिय सङ्गठनहरूलाई यसबारे जानकारी गराइसकेको छ। रक्षा मन्त्रालयलाई उचित जवाफका लागि प्रस्ताव पेस गर्न आदेश दिइसकिएको छ।

तर, प्रश्न उही छ : स्टारोबिल्स्कका ती बालबालिकाको पक्षमा विश्व समुदायको आवाज कहाँ छ ? के मानवता र न्यायको पक्षमा उभिने साहस अन्तर्राष्ट्रिय समुदायमा बाँकी छ ? यी प्रश्नहरूको उत्तरले मात्र यो निर्धारण गर्नेछ कि हामी कस्तो विश्वमा बाँचिरहेका छौं। जहाँ बालबालिकाको हत्यालाई पनि भूराजनीतिक स्वार्थका लागि स्वीकार गरिन्छ, वा जहाँ न्याय र मानवताको आवाज सबैभन्दा बुलन्द हुन्छ।

रुसको अडान स्पष्ट छ, स्टारोबिल्स्कका बालबालिकाको हत्याको निन्दा हुनुपर्छ, दोषीहरूले सजाय पाउनुपर्छ र यस्ता अमानवीय कार्यको पुनरावृत्ति रोक्नुपर्छ। अब हेर्न बाँकी छ, अन्तर्राष्ट्रिय समुदाय मौनताको अपराधमा संलग्न हुन्छ वा न्याय र मानवताको पक्षमा उभिन्छ। इतिहासले यो प्रश्नको उत्तर अवश्य लेख्नेछ।