मेल्द्रो गुङकारमा तोरीका फूल बने स्थानीय समृद्धिको नयाँ आधार
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
चीनको सिचाङ स्वायत्त क्षेत्रअन्तर्गत ल्हासा शहरको मेल्द्रो गुङकार काउन्टीमा फुलेका सुनौला तोरीका फूलले विशाल खेतलाई आकर्षक प्राकृतिक दृश्यमा रूपान्तरण गर्नुका साथै स्थानीय बासिन्दाको आम्दानी वृद्धि र ग्रामीण अर्थतन्त्रको विकासमा नयाँ ऊर्जा थपेका छन्।
गर्मी मौसमसँगै काउन्टीका दशौँ हजार मु क्षेत्रफलमा लगाइएको तेलहन तोरी एकसाथ फुलेपछि समग्र भूभाग सुनौलो छालजस्तो देखिएको छ। खेतभरि फैलिएको पहेँलो फूलको दृश्य अवलोकन गर्न विभिन्न स्थानबाट पर्यटक पुग्न थालेका छन्। यसले स्थानीय कृषि उत्पादनसँगै पर्यटन, खानपान, यातायात र ग्रामीण सेवासम्बन्धी गतिविधि पनि सक्रिय बनाएको छ।
मेल्द्रो गुङकारले पछिल्ला वर्षहरूमा तोरीलाई केवल परम्परागत बालीका रूपमा सीमित नराखी कृषि, प्रशोधन, व्यापार र पर्यटनसँग जोडिएको पूर्ण औद्योगिक श्रृंखलाका रूपमा विकास गर्न थालेको छ। स्थानीय प्रशासनले फूल फुल्ने मौसममा ‘फूलको समुद्र अर्थतन्त्र’लाई प्रवर्द्धन गर्दै सांस्कृतिक पर्यटन र ग्रामीण उपभोग विस्तार गर्ने कार्यक्रम सञ्चालन गरिरहेको छ।
तोरी फुल्ने समयमा प्रचारात्मक कार्यक्रम, कृषि तथा पर्यटन प्रवर्द्धन गतिविधि र स्थानीय विशेषतासँग सम्बन्धित प्रदर्शनी आयोजना गरिँदा पर्यटकको आवागमन बढेको छ। खेतको सौन्दर्य अवलोकन, तस्बिर खिच्ने, स्थानीय संस्कृतिको अनुभव गर्ने र ग्रामीण जीवनशैली बुझ्ने अवसरले मेल्द्रो गुङकारलाई नयाँ पर्यटकीय गन्तव्यका रूपमा चिनाउन सहयोग गरेको छ।
पर्यटकको आगमनसँगै स्थानीय भोजनालय, आवास सेवा, ग्रामीण बजार, कृषि उत्पादन बिक्री केन्द्र र यातायात क्षेत्रमा पनि आर्थिक गतिविधि बढेको छ। यसबाट कृषकले बाली बिक्रीबाट मात्र नभई पर्यटन र सेवामूलक गतिविधिबाट समेत अतिरिक्त आम्दानी प्राप्त गर्न थालेका छन्।
काउन्टीले तोरीको फूलबाट सिर्जना हुने मौसमी पर्यटन अर्थतन्त्रसँगै ‘तेलहन अर्थतन्त्र’लाई पनि विस्तार गरिरहेको छ। ठूलो परिमाणमा योजनाबद्ध खेती, गुणस्तरीय उत्पादन, स्थानीय ब्रान्ड निर्माण र बजार व्यवस्थापनमार्फत तोरीको तेल उत्पादन तथा प्रशोधन श्रृंखला विकसित गरिएको छ।
पहिले किसानले मुख्यतः तोरीको बीउ कच्चा पदार्थका रूपमा बिक्री गर्ने गरेका थिए। अहिले भने स्थानीयस्तरमै तेल प्रशोधन, प्याकेजिङ, ब्रान्डिङ र बजार प्रवर्द्धन गरिँदा कृषि उत्पादनको मूल्य अभिवृद्धि भएको छ। यसबाट किसानले आफ्नो उत्पादनको तुलनात्मक रूपमा राम्रो मूल्य पाउनुका साथै स्थानीय उद्योग र रोजगारीका अवसर पनि विस्तार भएका छन्।
मेल्द्रो गुङकारको विकास अभ्यासले ‘कच्चा पदार्थ बेच्ने’ परम्परागत कृषि प्रणालीलाई ‘प्रशोधित उत्पादन बेच्ने’ र त्यसपछि ‘प्राकृतिक दृश्य तथा सांस्कृतिक अनुभव बेच्ने’ बहुआयामिक अर्थतन्त्रमा रूपान्तरण गरेको छ। कृषि उत्पादन, तेल प्रशोधन र ग्रामीण पर्यटन एकअर्कासँग जोडिँदा एउटै बालीबाट विभिन्न तहमा आर्थिक लाभ सिर्जना भएको छ।
तोरीका फूल फुल्ने समय पर्यटक आकर्षणको माध्यम बनेको छ भने बाली पाकेपछि प्राप्त हुने बीउ तेल उत्पादनका लागि प्रयोग गरिन्छ। प्रशोधनपछि उत्पादन हुने स्थानीय तोरीको तेललाई विशिष्ट क्षेत्रीय उत्पादनका रूपमा बजारमा पुर्याइन्छ। यसरी फूलदेखि बीउ, तेल, ब्रान्ड र पर्यटनसम्मको पूर्ण श्रृंखलाले स्थानीय अर्थतन्त्रलाई वर्षभरि लाभ दिने आधार तयार गरेको छ।
स्थानीय किसानका लागि तोरी खेती आम्दानीको भरपर्दो माध्यम बन्दै गएको छ। योजनाबद्ध उत्पादन र बजारसँगको प्रत्यक्ष सम्बन्धले कृषि उपज बिक्रीको अनिश्चितता घटाएको छ। प्रशोधन उद्योगको विकासले खेतीपछिको आर्थिक मूल्य बढाएको छ भने पर्यटनले किसान र ग्रामीण परिवारलाई वैकल्पिक आम्दानीका अवसर उपलब्ध गराएको छ।
तोरी खेतीको विस्तारले ग्रामीण क्षेत्रमा श्रमको माग बढाउनुका साथै बाली व्यवस्थापन, उत्पादन संकलन, तेल प्रशोधन, प्याकेजिङ, उत्पादन बिक्री र पर्यटक सेवामा स्थानीय रोजगारी सिर्जना गरेको छ। यसबाट गाउँमै बसेर आयआर्जन गर्न सकिने वातावरण बलियो हुँदै गएको छ।
सानो देखिने तोरीको फूल अहिले मेल्द्रो गुङकारका बासिन्दाका लागि ‘समृद्धिको फूल’ बनेको छ। सुनौलो फूलले प्राकृतिक सौन्दर्य बढाउनुका साथै कृषकको आम्दानी, स्थानीय उत्पादनको पहिचान र ग्रामीण पर्यटनको सम्भावनालाई एकैसाथ विस्तार गरेको छ।
काउन्टीले स्थानीय प्राकृतिक अवस्था, कृषि परम्परा र सांस्कृतिक विशेषतालाई समन्वय गर्दै तोरी उद्योगको पूर्ण मूल्य श्रृंखला निर्माण गरेको छ। यस्तो विकास ढाँचाले कृषि उत्पादनलाई बजार, पर्यटन र ग्रामीण पुनरुत्थानसँग जोड्दा स्थानीय श्रोतको प्रभावकारी उपयोग गर्न सकिने देखाएको छ।
मेल्द्रो गुङकारको अनुभवले परम्परागत कृषि बालीलाई नवीन आर्थिक अवधारणासँग जोडेर स्थानीय समृद्धिको आधार बनाउन सकिने उदाहरण प्रस्तुत गरेको छ। सुनौलो फूलले ढाकिएका खेत अब केवल सुन्दर प्राकृतिक दृश्य मात्र नभई किसानको आयवृद्धि, ग्रामीण रोजगारी, कृषि आधुनिकीकरण र सांस्कृतिक पर्यटनको संयुक्त प्रतीक बनेका छन्।
