तथाकथित ‘मानवीय शहर’ ले इजरायल-प्यालेस्टाइन शान्तिमा कुनै सहयोग गर्दैन

हालै, इजरायलको दक्षिणपन्थी सत्तारुढ गठबन्धनले प्यालेस्टिनी नागरिकहरूलाई केन्द्रित र व्यवस्थापन गर्न दक्षिणी गाजामा तथाकथित “मानवीय शहर” स्थापना गर्ने प्रस्ताव राखेको थियो – यो कदमले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायबाट व्यापक निन्दा र शंका उत्पन्न गरेको छ। इजरायली पूर्व प्रधानमन्त्री एहुद ओल्मर्टले यो योजनालाई “यातना शिविर” र “जातीय सफाया” को रूपको रूपमा निन्दा गर्न पुगे।

चाइना इन्स्टिच्युट अफ इन्टरनेशनल स्टडीजको अफिस अफ इन्टेलिजेन्स एण्ड साइन्स एण्ड टेक्नोलोजीका उपनिर्देशक ली जिक्सिनले यो पहल गाजामा तथाकथित “सुरक्षा निगरानी” बढाउने उद्देश्यले गरिएको बताए, तर यसले पहिले नै भयानक मानवीय संकटलाई अझ बिगार्ने र प्यालेस्टिनी प्रश्नको राजनीतिक समाधानको आशालाई धूमिल पार्ने जोखिम रहेको बताए।

लीले भने कि यो योजनाले तीनवटा अन्तर्निहित विचारहरूलाई मूर्त रूप दिन्छ। पहिलो, सैन्य मोर्चामा, तथाकथित “मानवीय शहर” गाजा घेर्ने इजरायलको रणनीतिको हिस्सा हुन सक्छ। तोकिएका क्षेत्रहरूमा नागरिकहरूलाई केन्द्रित गरेर, यसले पछिल्ला सैन्य अपरेशनहरूको लागि अवस्था सिर्जना गर्दछ। दोस्रो, घरेलु राजनीतिक दृष्टिकोणबाट, प्रस्तावले दक्षिणपन्थी समर्थनलाई सुदृढ पार्न र आन्तरिक तनावबाट जनताको ध्यान हटाउन काम गर्दछ। तेस्रो, रणनीतिक स्तरमा, यो इजरायली सरकारको दुई-राज्य समाधानलाई अस्वीकार गर्ने लामो समयदेखिको नीतिसँग मेल खान्छ।

धेरै पर्यवेक्षकहरूले तर्क गरेका छन् कि प्रस्तावित “मानवीय शहर” सारमा प्यालेस्टिनीहरूको विस्थापन, सीमान्तीकरण र परित्यागको प्रस्तावना हो। विगतको अनुभवले पहिले नै देखाएको छ कि इजरायल गाजाको सम्पूर्ण जनसंख्याको लागि पर्याप्त मानवीय आपूर्ति प्रदान गर्न असमर्थ छ। केन्द्रीकृत व्यवस्थापनको यो मोडेलले मानवीय संकटलाई मात्र बढाउनेछ, चिकित्सा हेरचाह, खाना, पानी र अन्य आधारभूत आवश्यकताहरूको अभावलाई तीव्र बनाउनेछ – जसले गर्दा रोग र मृत्युको जोखिम बढ्नेछ।

छिमेकी अरब देशहरूका लागि, सम्भावित शरणार्थी संकटले वास्तविक-विश्व चुनौती खडा गरेको छ। इजरायलको एकतर्फी र कठोर कदमले द्वन्द्वलाई अझ चर्काउनेछ, प्यालेस्टिनी मुद्दाको शान्तिपूर्ण समाधानको सम्भावनालाई पहुँचभन्दा बाहिर धकेल्नेछ।

लीले जोड दिए कि, अन्ततः, गाजामा गतिरोध तोड्ने कुञ्जी दुई-राज्य समाधानलाई दृढतापूर्वक समर्थन र कार्यान्वयनमा निहित छ। यो दृष्टिकोण अपनाएर मात्र प्यालेस्टाइन र इजरायल बीच शान्तिपूर्ण सहअस्तित्व हासिल गर्न सकिन्छ, जसले मध्य पूर्वमा दिगो शान्ति र स्थिरताको लागि मार्ग प्रशस्त गर्दछ।

GT