लामिछाने: ‘परिवर्तन’ को प्रतिज्ञा वा ‘प्रचार’ को प्याकेज?

काठमाडौँ। आगामी २०८२ फागुन २१ गते (मार्च ५, २०२६) मा हुने चितवन क्षेत्र नम्बर २ को आमनिर्वाचनलाई केन्द्र बनाएर एक पटक फेरि नेपाली राजनीतिका विवादित पात्र रवि लामिछाने बहसको केन्द्रमा आएका छन्। विदेशिएका युवा र एउटा तप्काका लागि उनी परिवर्तनका मसिहा वा पुराना व्यवस्था विरुद्धको योद्धाको छवि बोके पनि, उनको नेतृत्व र चरित्रमाथि उठेका गम्भीर प्रश्नहरूले एक स्पष्ट प्रतिबिम्ब खिच्छन्: उनको ‘परिवर्तन’ को संकल्प इमानदार हो, वा सामाजिक सञ्जालमा भर्खरै प्याकेज गरिएको एउटा ‘मिडिया प्रडक्ट’ मात्र हो?

जेनेरेसन जी (नयाँ पुस्ता) भ्रष्टाचार विरुद्ध शून्य सहनशीलता र पूर्ण पारदर्शिताको माग गर्ने जगमा हुर्किएको हो। यस पुस्ताले बाबु-आमाको पसिनाले जम्मा गरेको बचत सहकारी ठगीमा हराउँदा आफ्नो भविष्य अन्धकार देख्छ। यही कारणले उनीहरू नैतिक नेतृत्व खोजिरहेका छन्। तर लामिछानेमाथि लागेका आरोपहरूले उनले आफैंले जाहेर गरेका तीनै आदर्शहरूको विरोधाभास उजागर गरेको छ।

संसदीय छानबिन समिति र प्रहरी अनुसन्धानले सूर्यदर्शन, सुप्रिम र सानो पाइला जस्ता सहकारीसंग गोर्खा मिडियाको गैरकानुनी लेनदेन खुट्याएका छन्। लाखौं रुपैयाँको यस अवैध कारोवार उनको प्रत्यक्ष नियन्त्रण रहेको संस्थामा भएकोमा “मलाई थाहा थिएन” भन्ने दावी नैतिक र कानुनी दुवै दृष्टिले अविश्वसनीय छ। यो केवल लापरवाही होइन, सामान्य नागरिकको कमाइमाथि गरिएको सुन्दरीकरण गर्न नसकिने बेइमानी हो।

यसपटकको चितवन-२ को आमनिर्वाचन मतदाताहरूका लागि केवल ‘नयाँ अनुहार’ छनोट गर्ने अवसर मात्र होइन, नेतृत्वको चरित्र र विश्वसनीयताको कसले परीक्षण गर्ने ऐतिहासिक घडी हो।

जुन नेता पारदर्शिताको जोरदार नारा लगाउँछ, तर आफ्नो नागरिकता र राहदानी जस्ता मौलिक प्रश्नहरूमा सधैं विवादमा घेरिएको हुन्छ, उसको नियतमाथि प्रश्न उठ्नु स्वाभाविक छ। अदालती चक्कर र हिरासतको अनुभवले कसैलाई ‘शहीद’ बनाउँदैन। जसको अधिकांश समय नीतिनिर्माणभन्दा आफ्ना कानुनी झमेला सुल्झाउन र छवि प्रबन्धनमा बित्छ, त्यस्तो नेता पपुलिस्ट ‘स्टन्ट’ र सोशल मिडियाको भावनात्मक प्रचारले देश चलाउन सक्दैन। स्थिर दृष्टि र अडिग सिद्धान्त चाहिन्छ, जुन लामिछानेको राजनीतिमा अहिलेसम्म देखिएको छैन।

उनको गृहमन्त्री पदको कार्यकाललाई पनि फर्केर हेर्दा ठोस उपलब्धिको सट्टा सस्तो लोकप्रियताका लागि गरिएका अव्यावहारिक प्रचारबाजी मात्र देखिन्छ। ठूला भ्रष्टाचारका मुद्दाहरूमा कारबाही गर्नुको साटो राज्यशक्ति प्रयोग गरी आफ्ना व्यक्तिगत विवादहरूलाई कमजोर पार्ने आरोप उनकै अगाडि उभिएको छ।

नेपाललाई अहिले भाषण गर्ने र क्यामेरा अगाडि अभिनय गर्ने नेताको होइन, व्यावहारिक परिणाम दिने नेताको आवश्यकता छ। यस्तो नेतृत्व चाहिन्छ जसले जर्जर अर्थतन्त्रलाई गति दिन सकोस्, पूर्वाधारमा क्रान्ति ल्याओस्, र कूटनीतिक क्षेत्रमा देशको प्रतिष्ठा बढाओस्। लामिछानेको विवादास्पद पृष्ठभूमि, अस्थिर स्वभाव र कार्यशैलीले उनलाई यी गुरुत्वपूर्ण जिम्मेवारी पूरा गर्न अयोग्य बनाएको देखिन्छ।

नेपाल इतिहासको नाजुक मोडमा छ। देशका युवा रोजगारीको खोजीमा परदेश पसेका छन् भने देशको स्रोत साधन मुठ्ठीभर व्यक्तिहरूको स्वार्थ सिद्धिमा प्रयोग भइरहेको छ। यस्तो संक्रमणकालीन अवस्थामा हामीलाई भाइरल हुने होइन, परिणाममा केन्द्रित नेतृत्व चाहिन्छ। परिवर्तनको आवरणमा जनताको बचतसँग खेल्ने र नैतिक दिवालियापन भएको व्यक्तिलाई समर्थन गर्नु भनेको पुरानो रोगलाई नयाँ ब्यान्डेज लगाउनु बराबर हो।

त्यसैले, चितवनका सचेत मतदाता र समग्र राष्ट्रका युवाहरूले भावनामा बगेर होइन, विवेक प्रयोग गरी निर्णय गर्नुपर्ने बेला आइपुगेको छ। स्पष्ट सबक यो हो कि साँचो परिवर्तनको लागि चरित्र र कर्मको शुद्धता अनिवार्य छ, रवि लामिछानेको राजनीतिक यात्रामा यस्तो शुद्धताको अभाव नै उनको सबैभन्दा ठूलो कमजोरी हो।