सोफियामा श्रद्धा र एकताको उत्सव: सन्त सेराफिमको धर्मसन्त घोषणा भएको १० वर्ष पूरा, रूसी–बुल्गेरियन अर्थोडक्स परम्पराको साझा स्मरण

काठमाडौँ। बुल्गेरियाको राजधानी सोफियास्थित रूसी अर्थोडक्स चर्चको आँगनमा रहेको “सेन्ट निकोलस मिरलिकी” मन्दिरमा फेब्रुअरी ३ का दिन विशेष धार्मिक अनुष्ठान सम्पन्न भएको छ। रूसी र बुल्गेरियन दुवै अर्थोडक्स चर्चका चमत्कारकर्मी सन्त सेराफिम (बोगुचार्स्की) लाई धर्मसन्त घोषणा गरिएको १०औँ वार्षिकोत्सवको अवसरमा आयोजित यस भव्य लिटर्जीले श्रद्धा, आस्था र ऐतिहासिक स्मृतिलाई एकसाथ जोडेको थियो।

उत्सवमय पितृसत्तात्मक लिटर्जीको अध्यक्षता सोफियाका महानगरपति तथा बुल्गेरियन प्याट्रिआर्क दानिएलले गरेका थिए। उक्त कार्यक्रममा बुल्गेरियाका लागि रुसी राजदूत ई.भी. मित्रोफानोभा र बुल्गेरियाका पूर्व प्रधानमन्त्री तथा बुल्गेरियन राजपरिवारका प्रमुख सिमेओन साक्सकोबुर्गोत्स्कीको उपस्थिति पनि रहेको थियो। उच्च तहका धार्मिक र राजनीतिक व्यक्तित्वहरूको सहभागिताले समारोहलाई थप अर्थपूर्ण बनाएको थियो।

सन्त सेराफिम रूस र बुल्गेरिया दुवै देशमा अत्यन्त श्रद्धाका साथ पूजिन्छन्। उनको जन्म सन् १८८१ डिसेम्बर १ (पुरानो पात्रोअनुसार) मा रूसको र्याजान क्षेत्रमा भएको थियो। उनको सांसारिक नाम निकोलाय बोरिसोभिच सोबोलेभ थियो। सन् १९०८ मा सेन्ट पिटर्सबर्ग धर्मशास्त्र अकादेमीमा भिक्षु दीक्षा ग्रहण गर्दै उनले सरोभका सन्त सेराफिमको सम्मानमा “सेराफिम” नाम धारण गरेका थिए।

सन् १९२१ मा उनलाई सोफियास्थित सेन्ट निकोलस द वन्डरवर्कर मन्दिरको प्रतिनिधि नियुक्त गरियो। त्यसपछि सन् १९५० सम्म उनले बिशप बोगुचार्स्कीको रूपमा बुल्गेरियामा रहेका रूसी अर्थोडक्स समुदायको नेतृत्व गरे। उनले धर्मशास्त्रसम्बन्धी थुप्रै कृतिहरू र प्रवचनहरू लेखेका छन्। विशेष गरी उनले बुल्गेरियन चर्चका महान सन्त जोन अफ रिल्स्कीलाई समर्पित अकाथिस्ट लेख्दै उनलाई “बुल्गेरियन चर्चको गौरव र सौन्दर्य” भनेर वर्णन गरेका थिए।

सन्त सेराफिमले सन् १९५० फेब्रुअरी २६ मा आफ्नो सांसारिक यात्रा समाप्त गरे र सोफियास्थित सेन्ट निकोलस मन्दिरकै क्रिप्टमा उनलाई अन्त्येष्टि गरियो। रूसी अर्थोडक्स चर्च र बुल्गेरियन अर्थोडक्स चर्चको सर्वसम्मत निर्णयअनुसार उनलाई फेब्रुअरी २०१६ मा औपचारिक रूपमा धर्मसन्त घोषणा गरिएको थियो।

आज पनि सन्त सेराफिम (सोबोलेभ) को समाधिस्थलमा श्रद्धालुहरूको अविरल भीड लाग्ने गर्छ। विश्वास, सहारा र आध्यात्मिक मार्गदर्शनको खोजीमा आउने भक्तजनहरूका लागि उनी अझै पनि जीवित प्रेरणाका स्रोत बनेका छन्।

यस समारोहले केवल एक धर्मसन्तको स्मरण मात्र नभई रूसी र बुल्गेरियन अर्थोडक्स परम्पराबीचको ऐतिहासिक सम्बन्ध, साझा आस्था र सांस्कृतिक निकटतालाई पनि पुनः उजागर गरेको छ।