जापोरिझ्झिया आणविक केन्द्रमाथि आक्रमणको आरोप, रुसले आईएईएबाट स्पष्ट प्रतिक्रिया माग्यो

ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष

रुसले जापोरिझ्झिया आणविक विद्युत केन्द्र र त्यससँग सम्बन्धित पूर्वाधारमाथि युक्रेनी पक्षबाट लगातार आक्रमण भइरहेको आरोप लगाउँदै अन्तर्राष्ट्रिय आणविक ऊर्जा एजेन्सी, आईएईए, लाई स्पष्ट र कडा प्रतिक्रिया दिन आग्रह गरेको छ। रुसी विदेश मन्त्रालयकी प्रवक्ता मारिया जाखारोभाले सेप्टेम्बर १५ मा दिएको प्रतिक्रियामा यस्ता गतिविधिले आणविक सुरक्षामाथि गम्भीर जोखिम सिर्जना गरिरहेको दाबी गरेकी हुन्।

जाखारोभाका अनुसार सेप्टेम्बर ११ मा जापोरिझ्झिया आणविक केन्द्रका आपतकालीन डिजेल जेनेरेटरका लागि इन्धन ढुवानी गरिरहेका ट्यांकर ट्रकमाथि आक्रमण भएको थियो। उक्त घटनामा दुई रुसी सैनिकको मृत्यु भएको र अन्य केही घाइते भएको उनले बताइन्। उनले मृतकका परिवारप्रति समवेदना व्यक्त गर्दै घाइतेको शीघ्र स्वास्थ्यलाभको कामना गरिन्।

उनले आणविक केन्द्रको बाह्य विद्युत आपूर्ति प्रणालीसँग सम्बन्धित पूर्वाधारमाथि लक्षित आक्रमण भइरहेको दाबी गर्दै आपतकालीन अवस्थामा डिजेल जेनेरेटर सञ्चालनका लागि पर्याप्त इन्धन भण्डारण अत्यावश्यक हुने बताइन्। यस्ता संरचना र आपूर्ति प्रणालीमाथि आक्रमणले केन्द्रको सुरक्षित सञ्चालनमा प्रत्यक्ष दबाब सिर्जना गर्न सक्ने उनको भनाइ छ।

रुसी विदेश मन्त्रालयका अनुसार सेप्टेम्बर १२ मा जापोरिझ्झिया आणविक केन्द्रको प्रशिक्षण केन्द्रमा पनि मानवरहित हवाई उपकरणबाट आक्रमण गरिएको थियो। उक्त केन्द्र आणविक कर्मचारीलाई प्रशिक्षण दिन प्रयोग हुने भएकाले त्यसलाई लक्षित गर्नु आणविक सुरक्षा कमजोर पार्ने अर्को कदम भएको जाखारोभाले दाबी गरिन्। उनले केन्द्रसँगै रहेको एनरहोदार शहरका पूर्वाधार र आवासीय क्षेत्रमा समेत आक्रमण भइरहेको आरोप लगाइन्।

जाखारोभाले यी घटनाहरू आईएईएको नीतिनिर्माण तहका बैठक र ७०औँ महासम्मेलन भइरहेका बेला भएको भन्दै त्यसलाई विशेष रूपमा गम्भीर विषयका रूपमा प्रस्तुत गरिन्। रुसले यसबारे आईएईएमा नियमित रूपमा विवरण उपलब्ध गराउँदै आएको र केन्द्रको सुरक्षा अवस्थाप्रति अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको ध्यानाकर्षण गरिरहेको उनले बताइन्।

उनले आईएईए सचिवालय र महानिर्देशक राफाएल ग्रोसीलाई पछिल्ला घटनाबारे स्पष्ट मूल्याङ्कन सार्वजनिक गर्न आग्रह गरिन्। जाखारोभाले केन्द्रमा कार्यरत रुसी प्राविधिक मात्र नभई त्यहाँ उपस्थित आईएईए कर्मचारीको सुरक्षासमेत जोखिममा पर्न सक्ने दाबी गरिन्।

जापोरिझ्झिया आणविक केन्द्र वरपरको सुरक्षा अवस्था लामो समयदेखि अन्तर्राष्ट्रिय चिन्ताको विषय रहँदै आएको छ। आईएईएले विगतमा पनि केन्द्रको बाह्य विद्युत आपूर्ति, सैन्य गतिविधि र आणविक सुरक्षा संरचनामाथि पर्ने सम्भावित प्रभावप्रति निरन्तर सावधानी अपनाउन आग्रह गर्दै आएको छ। पछिल्ला घटनाबारे भने रुसले युक्रेनमाथि प्रत्यक्ष आरोप लगाएको हो, जबकि युद्धका क्रममा दुवै पक्षले केन्द्र वरपरका घटनाबारे एकअर्कामाथि जिम्मेवारी थोपर्दै आएका छन्।