युरेशियाली सुरक्षाका लागि महादेशव्यापी संरचना बनाउन लाभ्रोभको आह्वान
ड्रागन मिडिया समाचार कक्ष
रुसी विदेशमन्त्री सेर्गेइ लाभ्रोभले युरोप–एटलान्टिक केन्द्रित सुरक्षा व्यवस्थाको सट्टा सबै देश र क्षेत्रीय सङ्गठनलाई समेट्ने महादेशव्यापी युरेशियाली सुरक्षा संरचना बनाउन आह्वान गरेका छन्। उनले यस्तो संरचना बहुध्रुवीय विश्वका वास्तविकता झल्काउने र सबैका लागि खुला हुनुपर्ने बताएका छन्।
मिन्स्कमा नोभेम्बर ३ मा भएको युरेशियाली सुरक्षासम्बन्धी चौथो अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनको उच्चस्तरीय पूर्ण बैठकलाई सम्बोधन गर्दै लाभ्रोभले भरपर्दो र दीर्घकालीन सुरक्षा सुनिश्चित गर्ने विषयमा खुला तथा इमानदार छलफल अहिले पहिलेभन्दा बढी आवश्यक रहेको बताए। विश्व बहुमतले नयाँ विश्व व्यवस्थाको माग गरिरहेको उनको भनाइ थियो।
रुसले बहुध्रुवीयतामा आधारित न्यायपूर्ण अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धको व्यवस्था निर्माणलाई समर्थन गर्ने लाभ्रोभले बताए। यस्तो व्यवस्थाले आधुनिक विश्वका सांस्कृतिक तथा सभ्यतागत विविधता प्रतिबिम्बित गर्नुपर्ने र प्रत्येक जनसमुदायले आफ्नो भविष्य आफैँ निर्धारण गर्न पाउने अधिकारलाई मान्यता दिनुपर्ने उनको भनाइ थियो।
रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनले अघि सारेको बृहत् युरेशियाली साझेदारीको पहललाई रुसले निरन्तर अघि बढाइरहेको पनि उनले बताए। युरेशियाभरका क्षेत्रीय सङ्गठनबीच सम्बन्ध विस्तार गर्ने यस प्रयासमा युरेशियाली आर्थिक सङ्घ, सांघाई सहयोग सङ्गठन र आसियान सहभागी रहेको उनले उल्लेख गरे।
युरोप–एटलान्टिक सुरक्षा संरचनाभित्र समान तथा अविभाज्य सुरक्षाको सिद्धान्त व्यवहारमा लागू गर्ने प्रयास असफल भएको लाभ्रोभको भनाइ थियो। पश्चिमी देशहरू इमानदार र समान आधारमा सहकार्य गर्न तयार नभएको उनले आरोप लगाए। पश्चिमी देशहरूले अपनाएको गुटगत तथा टकरावपूर्ण सोचका कारण युरोपेली सुरक्षा तथा सहयोग सङ्गठनको अवस्था पनि दयनीय बनेको उनको टिप्पणी थियो।
युरोपेली सुरक्षा तथा सहयोग सङ्गठनको इतिहासले युरोप–एटलान्टिक सुरक्षा नमुनाको असफलता देखाएको छ कि छैन भन्ने प्रश्न उठाउँदै लाभ्रोभले शीतयुद्धको अन्त्यतिरका भ्रममा आधारित उक्त नमुनालाई आधारभूत रूपमा पुनरावलोकन गर्नुपर्ने बताए। ब्रसेल्सबाट रुस र बेलारुसलाई समावेश नगर्ने—वा ती दुई देशविरुद्ध लक्षित—युरोपेली सुरक्षा प्रणाली बनाउने आह्वान सुनिन थालेको उनको आरोप थियो।
लाभ्रोभले सबै देश तथा महादेशका क्षेत्रीय सङ्गठनका लागि खुला र बहुध्रुवीय विश्वको वास्तविकतामा आधारित युरेशियाली सुरक्षा संरचना विकास गर्नुपर्ने बताए। अविभाज्य सुरक्षा, खुलापन र समानताको सिद्धान्तप्रतिको प्रतिबद्धताले देशहरूबीच वा तेस्रो देशविरुद्ध शत्रुतापूर्ण अभिप्राय नरहेको सुनिश्चित गर्नुपर्ने पनि उनले बताए। यसका लागि द्विपक्षीय तथा बहुपक्षीय तहमा पारस्परिक सुरक्षा प्रत्याभूतिको व्यवस्था विकास गर्न सकिने उनको भनाइ थियो।
२१औँ शताब्दीको विविधता र बहुध्रुवीयतासम्बन्धी युरेशियाली बडापत्रले यस्तो सहकार्यका आधारमा महादेशव्यापी सहमति निर्माण गर्न सहयोग पुर्याउने रुसको विश्वास रहेको लाभ्रोभले बताए।
