सम्बन्धमा सुधारका बीच वाङ यीले भारत भ्रमण सुरु गर्ने तयारी

मिडिया रिपोर्टहरूका अनुसार, चिनियाँ विदेशमन्त्री वाङ यीले भारतीय पक्षको निमन्त्रणामा सोमबारदेखि बुधबारसम्म भारतको भ्रमण गर्ने र सीमा प्रश्नमा वार्ता गर्ने कार्यक्रम छ। यो तीन वर्षभन्दा बढी समयपछिको उनको पहिलो भ्रमण हो।

चिनियाँ विज्ञहरूले यो भ्रमणलाई द्विपक्षीय सम्बन्धलाई थप सुधार गर्ने दिशामा एक कदमको रूपमा हेरे, यद्यपि उनीहरूले पूर्ण सामान्यीकरण हासिल गर्न थप ठोस प्रगति आवश्यक रहेको उल्लेख गरे।

चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टी केन्द्रीय समितिको राजनीतिक ब्यूरोका सदस्य, विदेशमन्त्री तथा चीन-भारत सीमा प्रश्नका लागि चीनका विशेष प्रतिनिधि वाङ यीले अगस्ट १८ देखि २० सम्म भारतको भ्रमण गर्नुहुनेछ र भारतीय पक्षको निमन्त्रणामा सीमा प्रश्नमा चीन र भारतका विशेष प्रतिनिधिहरू बीच २४ औं चरणको वार्ता आयोजना गर्नुहुनेछ, चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ताले शनिबार घोषणा गरे।

सीमा प्रश्नमा चीन र भारतका विशेष प्रतिनिधिहरूले डिसेम्बर २०२४ मा बेइजिङमा २३ औं बैठक गरे र छ बुँदे सहमतिमा पुगे।

भारतको विदेश मन्त्रालयका अनुसार वाङले भारतका राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार तथा चीन-भारत सीमा प्रश्नका लागि विशेष प्रतिनिधि श्री अजित डोभलसँग वार्ता गर्नेछन् र भारतीय विदेशमन्त्री सुब्रह्मण्यम जयशंकरसँग भेट गर्नेछन्।

हिन्दुस्तान टाइम्सका अनुसार, सीमा व्यापार पुनः सुरु गर्ने र सीमा समस्या समाधानका लागि पारस्परिक रूपमा स्वीकार्य ढाँचामा छलफल गर्ने लगायत वास्तविक नियन्त्रण रेखा (LAC) मा शान्ति र स्थिरतालाई सुदृढ पार्न दुवै पक्षले धेरै विश्वास निर्माण उपायहरू विचार गर्ने अपेक्षा गरिएको छ, यस विषयमा जानकार व्यक्तिहरूले भने।

सम्बन्धित सोधपुछको जवाफमा, चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता लिन जियानले बिहीबार भने कि चीन र भारतले विभिन्न स्तरमा अन्तरक्रिया कायम राखेका छन्।

“हामी हाम्रा दुई देशका नेताहरू बीच भएका महत्त्वपूर्ण साझा समझदारीहरूमा कार्य गर्न, उच्च-स्तरीय आदानप्रदानको गति कायम राख्न, राजनीतिक पारस्परिक विश्वासलाई सुदृढ पार्न, व्यावहारिक सहयोग बढाउन, मतभेदहरूलाई उचित रूपमा सम्बोधन गर्न र चीन-भारत सम्बन्धको दिगो, सुदृढ र स्थिर विकासलाई प्रवर्द्धन गर्न भारतसँग काम गर्न तयार छौं,” प्रवक्ताले भने।

हालैका महिनाहरूमा, दुवै पक्षका अधिकारीहरूले निरन्तर सम्पर्कमा रहेका छन्। वाङले जुनमा डोभलसँग भेटेका थिए, दुवै पक्षले सीमावर्ती क्षेत्रमा निरन्तर शान्ति र स्थिरताको लागि आह्वान गरेका थिए। शीर्ष चिनियाँ कूटनीतिज्ञले बेइजिङमा जयशंकरसँग वार्ता गरेपछि आदानप्रदान अर्को महिना पनि जारी रह्यो।

प्रेस ट्रस्ट अफ इन्डियाले रिपोर्ट गरेको छ कि वाङको भ्रमण भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको सांघाई सहयोग संगठन (एससीओ) को वार्षिक शिखर सम्मेलनमा भाग लिन चीनको योजनाबद्ध भ्रमणको केही दिन अगाडि भएको हो। गत वर्षको अन्त्यतिर रूसमा कजानमा भएको ब्रिक्स शिखर सम्मेलनको छेउमा चिनियाँ र भारतीय नेताहरू बीचको भेटघाट पछि, सम्बन्ध सुधार तर्फ अगाडि बढिरहेको छ, र हालका महिनाहरूमा ठोस प्रगति भएको छ, सिचुआन इन्टरनेशनल स्टडीज युनिभर्सिटीको स्कूल अफ इन्टरनेशनल रिलेसन्सका प्राध्यापक लङ झिङचुनले ग्लोबल टाइम्सलाई बताए।

झेजियाङ इन्टरनेशनल स्टडीज युनिभर्सिटीका प्राध्यापक तथा सांघाई एकेडेमी अफ सोसल साइन्सेसको इन्स्टिच्युट अफ इन्टरनेशनल रिलेसन्सका रिसर्च फेलो हु झियोङले ग्लोबल टाइम्सलाई बताएअनुसार यो भ्रमणले सञ्चार संयन्त्र पुनर्स्थापित गर्ने र सीमा तनाव कम गर्ने कुरामा बढी जोड दिनेछ।

भारतीय मिडिया आउटलेट द हिन्दूले आइतबार रिपोर्ट गरेको छ कि यो भ्रमणलाई भारतको कूटनीतिक क्यालेन्डरमा एक महत्वपूर्ण विकासको रूपमा हेरिएको छ किनकि यो अमेरिकाले भारतीय सामानहरूमा उच्च जरिवाना कर लगाएको केही दिन पछि आएको हो, जसले विज्ञका अनुसार भारतलाई आफ्नो कूटनीति समायोजन गर्न र चीनसँगको सम्बन्धलाई अझ सुधार गर्न प्रेरित गरेको छ।

भारतको अमेरिकासँगको सम्बन्धले चुनौतीहरूको सामना गरिरहेको बेला चीनले भारतसँगको द्विपक्षीय सम्बन्धलाई कसरी विकसित भइरहेको देख्छ भन्ने बारेमा सोधिएको प्रश्नमा, चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता लिन जियानले बिहीबार भने कि चीन र भारत दुवै प्रमुख विकासशील देशहरू र ग्लोबल साउथका महत्त्वपूर्ण सदस्यहरू हुन्। ड्र्यागन र हात्तीको एकअर्कालाई सफल बनाउन सहयोग गर्ने साझेदारको रूपमा एक सहकारी पास डे ड्यूक्स दुवै पक्षको लागि सही विकल्प हो।

चीन हाम्रा दुई देशका नेताहरू बीच भएका महत्त्वपूर्ण साझा समझदारीहरूमा कार्य गर्न, राजनीतिक पारस्परिक विश्वासलाई निरन्तर बढाउन, आदानप्रदान र सहयोगलाई सँगै विस्तार गर्न, ठूलो तस्वीरलाई ध्यानमा राख्दै मतभेदहरूलाई उचित रूपमा सम्हाल्न, र सांघाई सहयोग संगठन जस्ता बहुपक्षीय प्लेटफर्महरूमा समन्वय र सहयोगलाई बलियो बनाउन भारतसँग काम गर्न तयार छ, प्रवक्ताले थपे।

यसका साथै, केही समयदेखि चिनियाँ पक्षले दुई देशहरू बीचको प्रत्यक्ष उडानहरू चाँडै पुनः सुरु गर्न प्रवर्द्धन गर्न भारतसँग नजिकको सम्पर्कमा रहेको चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता लिन जियानले बिहीबार एक पत्रकार सम्मेलनमा बताए।

द्विपक्षीय सम्बन्धमा निरन्तर सुधारको बीचमा, भारतीय सरकारको थिंक ट्याङ्कले चिनियाँ कम्पनीहरूको लगानीको लागि थप छानबिन आवश्यक पर्ने नियमहरू खुकुलो पार्ने हालैको प्रस्तावले पनि सकारात्मक संकेत दिएको छ।

यद्यपि, लङले थपे कि द्विपक्षीय सम्बन्धको सामान्यीकरण अझै पनि आर्थिक र व्यापारिक सम्बन्ध र कर्मचारी आदानप्रदानमा निर्भर छ, जसको फलस्वरूप नियमित उडानहरू पुनः सुरु गर्न आवश्यक छ। यी प्रमुख क्षेत्रहरू तत्काल प्राथमिकता हुन् र चीन-भारत सम्बन्धहरू साँच्चै सामान्य अवस्थामा फर्किएका छन् कि छैनन् भन्ने कुराको महत्वपूर्ण सूचक हुन्, विज्ञले थपे।

भारतले पाँच वर्षमा पहिलो पटक यस वर्षको जुलाई २४ देखि चिनियाँ नागरिकहरूलाई पर्यटक भिसा जारी गर्न पुनः सुरु गर्ने बताएको छ। लङले भने कि भारतले अझै पनि द्विपक्षीय सम्बन्ध सुधार गर्न अझ बढी इमानदारी प्रदर्शन गर्न आवश्यक छ, जस्तै यसको जटिल भिसा प्रक्रियाहरू र अन्य अवरोधहरूलाई सुव्यवस्थित गरेर।

GT